Βαθύ Αυλίδας: Ηχηρό «όχι» κατοίκων σε χημική βιομηχανία

Της ΝΑΝΤΙΑΣ ΒΑΣΙΛΕΙΑΔΟΥ

Δικαστική προστασία από το Συμβούλιο της Επικρατείας ζητούν κάτοικοι, ο περιβαλλοντικός σύλλογος ΓΑΙΑ και εκπρόσωποι της τοπικής αυτοδιοίκησης ώστε να μην λειτουργήσει ξανά στο Βαθύ Αυλίδας χημική βιομηχανία η οποία στο πρόσφατο παρελθόν προκαλούσε σοβαρότατη ρύπανση στην ήδη επιβαρυμένη περιοχή. Η ρύπανση είχε διαπιστωθεί και καταγραφεί και από επίσημους ελεγκτικούς μηχανισμούς.

Οι φορείς ζητούν με την αίτηση τους να ακυρωθεί η άδεια λειτουργίας της  βιομηχανίας  η οποία έχει αλλάξει εν τω μεταξύ ιδιοκτήτη,  επικαλούμενοι όχι μόνο την περιβαλλοντική ρύπανση αλλά και ζητήματα νομιμότητας.Την άδεια εξέδωσαν η Περιφέρεια Στερεάς Ελλάδας και η Αντιπεριφέρεια Ευβοίας στις 15 Ιανουαρίου 2015.

Σύμφωνα με την επιχειρηματολογία τους, η περιοχή του Μεγάλου Βαθέος-Αυλίδας είναι από τις πλέον βεβαρυμένες οικολογικά περιοχές της χώρας, λόγω των μεγάλων βιομηχανιών (Ναυπηγεία Χαλκίδας, Τσιμέντα) που έχουν εγκατασταθεί σε αυτή εκμεταλλευόμενες το λιμάνι.

Ο αρχαιολογικός χώρος

Επειδή δε δίπλα στο λιμάνι βρίσκεται η αρχαιολογική περιοχή της Αυλίδας η οποία έχει αξιοποιηθεί τα τελευταία χρόνια με την κατασκευή θεάτρου, οι κίνδυνοι από την ανεξέλεγκτη και αμελή ως προς την τήρηση των περιβαλλοντικών κανόνων ανάπτυξη των βιομηχανικών δραστηριοτήτων στην περιοχή αφορούν τόσο το περιβάλλον όσο και για την αρχαιολογική και ιστορική κληρονομιά.

Ειδικότερα, σημειώνουν, ο αρχαιολογικός χώρος της αρχαίας Αυλίδας, απ’ όπου ξεκίνησαν τα πλοία των Αχαιών για τον Τρωικό Πόλεμο, βρίσκεται σε απόσταση μόλις μερικών εκατοντάδων μέτρων από το σημείο των επίμαχων εγκαταστάσεων

Πρόκειται για τις εγκαταστάσεις της ΙΝΤΕΡΚΕΜ, συμφερόντων Λ. Λαυρεντιάδη, που προχώρησε σε στάση πληρωμών του προσωπικού και κατέθεσε αίτηση πτώχευσης το 2012. Το Σεπτέμβριο του 2014, τμήμα των ακινήτων και του εξοπλισμού της επιχείρησης πουλήθηκε με δημόσιο αναγκαστικό πλειστηριασμό  στην εταιρεία AKFA I.K.E. 

Μετά τους αλλεπάλληλους αγώνες των κατοίκων κατά της περιβαλλοντικής υποβάθμισης από τη δραστηριότητα των χημικών εγκαταστάσεων, στο νέο Γενικό Πολεοδομικό Πλαίσιο (ΓΠΣ) της Αυλίδας  -ισχύει από το 2011- η περιοχή χαρακτηρίζεται ως ζώνη τουρισμού και αναψυχής. 

Ειδικότερα δεν επιτρέπεται πλέον η χωροθέτηση και αδειοδότηση νέων χημικών βιομηχανιών ενώ οι υφιστάμενες οφείλουν να μετεγκατασταθούν στην ειδικώς σχεδιασμένη Βιομηχανική Περιοχή εντός 12 ετών από την ψήφιση του νέου Γενικού Πολεοδομικού Σχεδίου.

Κατ’επέκταση το ενδιαφέρον των κατοίκων εστιάζεται στη μετεγκατάσταση των βιομηχανικών επιχειρήσεων έτσι ώστε να αναβαθμιστεί ο χώρος, να απελευθερωθεί ο όρμος από τις ρυπαίνουσες δραστηριότητες και να αποδοθεί στον αρχαιολογικό χώρο η αρμόζουσα προσοχή.

Οι κάτοικοι και οι φορείς σημειώνουν με έμφαση στην αίτηση ακύρωσης, την όχληση που έχουν υποστεί τα 40 χρόνια λειτουργίας της ΙΝΤΕΡΚΕΜ. Δεν περιορίζεται μόνο, λένε, στη ρύπανση του εδάφους και της θάλασσας η οποία σε διαφορετική περίπτωση θα αποτελούσε χώρο αναψυχής των ίδιων και των παιδιών τους. Αφορά και τη διακινδύνευση της υγείας τους από βαρύτατες, ανυπόφορες και εξαιρετικά οχληρές οσμές που εκπέμπονται από τη βιομηχανία καθώς και την έκλυση ρυπογόνων και επιβλαβών για την υγεία χημικών αερίων τα οποία κατατάσσονται στις καρκινογόνες ουσίες.

Η χημική βιομηχανία της ΙΝΤΕΡΚΕΜ

Στην συνέχεια επιχειρώντας καταγραφή της πορείας της χημικής βιομηχανίας αναφέρουν ότι η ΙΝΤΕΡΚΕΜ ΕΛΛΑΣ ΑΕΒΕ ήταν εταιρεία παραγωγής, αποθήκευσης και διακίνησης χημικών προϊόντων η οποία λειτουργούσε από το 1968 με ιδιόκτητες εγκαταστάσεις και μεγάλο αριθμό (39) δεξαμενών και χώρο ελλιμενισμού.

Περί τα  τέλη του 2006 η ιδιοκτησία της εταιρείας περιήλθε εξολοκλήρου στον όμιλο της Νεοχημικής συμφερόντων Λ. Λαυρεντιάδη. Η εταιρεία το Σεπτέμβρη του 2012 δήλωσε παύση πληρωμών και υπέβαλε αίτηση πτώχευσης, διακόπτοντας έκτοτε την καταβολή μισθών στους 100 εργαζόμενους. Τον Ιανουάριο του 2013 η ΔΕΗ διέκοψε την ηλεκτροδότηση της επιχείρησης λόγω συσσωρευμένων χρεών.

Το Σεπτέμβριο του 2014 και αφού η επιχείρηση είχε διακόψει τη λειτουργία της για χρονικό διάστημα περίπου δυο ετών, ισχυρίζονται οι φορείς στο δικόγραφο, τμήμα των ακινήτων και του εξοπλισμού της, μετά από δημόσιο αναγκαστικό πλειστηριασμό, κατακυρώθηκαν στην εταιρεία AKFA I.K.E. με νόμιμο εκπρόσωπο τον Κωνσταντίνο Φάνη.

Η επιχείρηση της ΙΝΤΕΡΚΕΜ έχει απασχολήσει επανειλημμένως τη δικαιοσύνη τόσο για παραβιάσεως διατάξεων σχετικά με την αδειοδότηση και επέκταση των βιομηχανικών επιχειρήσεων όσο και με ζητήματα υψηλότατων προστίμων και ποινικών διώξεων των εκπροσώπων της λόγω περιβαλλοντικών παραβάσεων.

Ειδικότερα το ΣτΕ, το 1999, είχε κάνει δεκτή αίτηση ακύρωσης του δήμου Βαθέος Αυλίδας και του Οικολογικού Συλλόγου «Περιβαλλοντική Δράση» κατά της άδειας επέκτασης και εκσυγχρονισμού της επιχείρησης την οποία είχε χορηγήσει ο Γενικός Γραμματέας Βιομηχανίας του υπουργείου Ανάπτυξης.

Παρά την κρίση του ΣτΕ ότι οποιαδήποτε περαιτέρω επέκταση της εν λόγω βιομηχανίας θα επέφερε ανεπανόρθωτη βλάβη (οικολογική καταστροφή) του εξαιρετικά βεβαρυμένου περιβάλλοντος της περιοχής, εν συνεχεία η επιχείρηση έλαβε από τη Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση Ευβοίας άδεια εγκατάστασης  τριών επιπρόσθετων δεξαμενών.

Και η άδεια αυτή ακυρώθηκε με την απόφαση 3754/2000 του Ε’ Τμήματος του ΣτΕ το οποίο για μια ακόμη φορά έκρινε οτι «η σκοπούμενη επέκταση δεν αποτελούσε βιώσιμη ανάπτυξη» και επομένως  η νέα αυτή χορηγηθείσα άδεια είχε εκδοθεί κατά παράβαση της προηγούμενης απόφασης του δικαστηρίου.

Κατά το 2010 επεβλήθησαν στην επιχείρηση βαρύτατα περιβαλλοντικά πρόστιμα για ρύπανση του χερσαίου και του θαλάσσιου περιβάλλοντος λόγω διαρροής βιομηχανικών αποβλήτων. Για τις παραβάσεις αυτές εκκρεμεί η εκδίκαση των ποινικών δικών μετά την άσκηση ποινικών διώξεων κατά των τότε νομίμων εκπροσώπων της εταιρείας.

Η άδεια λειτουργίας

Σύμφωνα με το δικόγραφο, η άδεια λειτουργίας που εκδόθηκε από την Αντιπεριφέρεια Ευβοίας εμφανίζεται να αποτελεί περίπτωση μεταβίβασης υφιστάμενης άδειας από τον προηγούμενο στο νέο φορέα. «Ενώ εμφανίζεται ως ανανέωση υφιστάμενης άδειας λειτουργίας λόγω αλλαγής φορέα, στην πραγματικότητα συνιστά μια νέα άδεια λειτουργίας βιομηχανικής εγκατάστασης» ισχυρίζονται κάτοικοι και φορείς.

Συγκεκριμένα όπως υποστηρίζουν, μεταξύ άλλων, η νέα άδεια εισάγει διαφοροποίηση στη βιομηχανική δραστηριότητα (δηλαδή πέραν της παραγωγής χημικών προϊόντων και παραγωγή πλαστικών ουσιών)  και θα έπρεπε να υποστηρίζεται και από σχετική Έγκριση Περιβαλλοντικών Όρων καθώς προκαλεί συγκεκριμένες επιπτώσεις στο περιβάλλον. Όπως, ισχυρίζονται οι κάτοικοι, η εν λόγω άδεια έχει στηριχθεί σε απλή παράταση της Απόφασης Έγκρισης Περιβαλλοντικών Όρων της προκατόχου εταιρείας ΙΝΤΕΡΚΕΜ που ίσχυε από το 2008.

Το γεγονός ότι πρόκειται για νέα άδεια λειτουργίας προκύπτει και από τις τεχνικές προδιαγραφές της καθώς παρέχεται στο νέο φορέα κινητήρια ισχύς μεγαλύτερη κατά 80,5 KW, συνεχίζουν.

Περαιτέρω τονίζουν οτι προϋπόθεση για να εκδοθεί νέα άδεια λειτουργίας λόγω αλλαγής φορέα είναι να μην έχει επέλθει διακοπή της παραγωγικής και οικονομικής δραστηριότητας της επιχείρησης του προηγούμενου φορέα.

Μπορεί να μην έχει γίνει «διακοπή εργασιών στην ΔΟΥ» όπως ορίζει η νομοθεσία, σημειώνουν, ωστόσο υπήρξε ουσιαστική διακοπή της παραγωγικής και οικονομικής δραστηριότητας της επιχείρησης κάτι που αποδεικνύεται από την παύση πληρωμών, την αίτηση πτώχευσης αλλά και τη διακοπή του  ρεύματος από τη ΔΕΗ και την απόλυση του προσωπικού. Ταυτόχρονα πλήθος εγγράφων δημοσίων αρχών πιστοποιούν την διακοπή, όπως για παράδειγμα τα έγγραφα του Σώματος Επιθεωρητών Περιβάλλοντος που αναφέρουν ότι βρήκαν τα πάντα κλειστά, συμπληρώνουν.

Ευθύνες της Διοίκησης

Ισχυρίζονται οι κάτοικοι, οτι η Διοίκηση όφειλε να χορηγήσει νέα άδεια λειτουργίας στον καινούργιο ιδιοκτήτη στη βάση νέας Απόφασης Έγκρισης Περιβαλλοντικών Όρων (ΑΕΠΟ) και όχι να ανανεώσει την παλιά άδεια λειτουργίας στηριζόμενη σε παράταση της παλιάς ΑΕΠΟ που είχε εκπνεύσει, όπως λένε, κατά την υποβολή της σχετικής αίτησης από το νέο ιδιοκτήτη.

Αιτιολογώντας σημειώνουν οτι οι σοβαρότατες παραβάσεις της περιβαλλοντικής νομοθεσίας και οι επιπτώσεις τους στο περιβάλλον από τη δραστηριότητα της εταιρείας ΙΝΤΕΡΚΕΜ, έχουν διαπιστωθεί από τις αρμόδιες περιβαλλοντικές υπηρεσίες και έχουν επιβληθεί πρόστιμα.

Συνεπώς η λειτουργία της εγκατάστασης δεν καλύπτεται από την παλιά ΑΕΠΟ της ΙΝΤΕΡΚΕΜ. Όφειλε, για το λόγο αυτό, η αρμόδια Διοίκηση να επιβάλλει πρόσθετους περιβαλλοντικούς όρους και να μην προβεί σε απλή παράταση των παλιών.

Στο δικόγραφο σημειώνεται οτι η αρμόδια διοίκηση, τουλάχιστον όφειλε να γνωρίζει τη μεταρρύθμιση του Πολεοδομικού Σχεδίου της περιοχής, τη φύση της εγκατάστασης και τις περιβαλλοντικές παραβάσεις στις οποίες είχε υποπέσει η ΙΝΤΕΡΚΕΜ.

Για μια ακόμη φορά διαπιστώνουν με θλίψη, σημειώνουν, οτι επιχειρείται η αναβίωση στην περιοχή, μιας από τις πλέον ενοχλητικές βιομηχανικές δραστηριότητες.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Print Friendly, PDF & Email

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here