Αγγελική Δαρλάση: Το αγόρι στο θεωρείο

Toυ ΓΙΩΡΓΟΥ ΚΙΟΥΣΗ

«Θα µας οδηγήσει πίσω το άρωµα από τις τριανταφυλλιές µας. Δε θα χαθούµε» είπε ο Δρόσος στην Αρετή, παρόλο που ήξερε πως ήταν ψέµα: οι τριανταφυλλιές τους είχαν καεί µαζί µε την πρώτη τους ζωή. Στη νέα τους ζωή µένουν σ’ ένα θεωρείο θεάτρου, µε µια άγνωστή τους γυναίκα που λέει πως είναι παιδιά της. Τα όνειρα κι οι εφιάλτες τους µπερδεύονται µε των υπόλοιπων ενοίκων και µε άγνωστες σκιές. Ίσως γι’ αυτό η Αρετή αποφασίζει να ζει κρυµµένη µέσα σ’ ένα µπαούλο· µέχρι που κάποια στιγµή εξαφανίζεται µυστηριωδώς.

Ένα αγόρι που βιοπορίζεται ως τσιράκι στην αγορά, µια κοπέλα που καθηµερινά ράβει και ξηλώνει το πέπλο του νυφικού της µέσα σ’ ένα διάφανο δάσος από ανθισµένες κερασιές, ένας ηλικιωµένος µε το κανονάκι του, ένα βουβό κορίτσι που όµως τραγουδάει θα προσπαθήσουν να βοηθήσουν τον Δρόσο στην ανεύρεση της αδερφής του και της αλήθειας.
Και ίσως περισσότερο απ’ όλους θα βοηθήσει ο Άριελ, το αιθέριο πνεύµα από την Τρικυµία, του Σαίξπηρ·αφού όταν ζεις σ’ ένα θέατρο, η ζωή, τελικά, µπορεί να παίρνει πολλά και διαφορετικά πρόσωπα.

Μια ιστορία για την απώλεια, τον πόνο, την προσφυγιά, αλλά και για την παρηγορητική δύναµη της φαντασίας, της συµπόνιας και της ανθρωπιάς, εµπνευσµένη από το πραγµατικό συµβάν της εγκατάστασης Μικρασιατών προσφύγων στο Δηµοτικό Θέατρο Αθηνών, το 1922.

-Μια νέα συγγραφική δημιουργία  με τίτλο «Το αγόρι στο θεωρείο», εκδόσεις Μεταίχμιο, που εκτυλίσσεται μέσα από το θεωρείο ενός θεάτρου;

Πρόκειται για το πιο πρόσφατο μυθιστόρημά μου που ο βασικός του κορμός εκτυλίσσεται μέσα στο Δημοτικό θέατρο Αθηνών, που βρισκόταν κάποτε στην πλατεία Κοτζιά ή Εθνικής Αντστάσεως. Είναι η ιστορία του Δρόσου και της αδερφής του της Αρετής που ως νεαροί πρόσφυγες από τη Μικρασία εγκαταστάθηκαν μαζί με πολλούς άλλους πρόσφυγες στο συγκεκριμένο θέατρο. Το νέο σπίτι τους ήταν, πλέον, εκεί μέσα, το νέο τους σπίτι ήταν ένα θεωρείο. Από εκεί μέσα προσπαθούν να ξαναμάθουν πως να ζουν.

-Ξεκληρισμένες ζωές που αναζητούν μια νέα αρχή;

Στο πρόσωπο του Δρόσου νομίζω πως είδα όλους εκείνους που από τη μια στιγμή στην άλλη είδαν ή και βλέπουν την «πρώτη» τους ζωή να γκρεμίζεται και ουσιαστικά να βρίσκονται αντιμέτωποι με το γεγονός πως ουσιαστικά αυτή η ζωή πλέον δεν υφίσταται παρά μόνο ως μια γλυκιά ανάμνηση που όμως, ταυτόχρονα, πονάει και πληγώνει βαθιά. Προσπάθησα να ανιχνεύσω το πως θα μπορούσε ένας νέος άνθρωπος, όπως ο Δρόσος, να διαχειριστεί αυτή τη νέα πραγματικότητα, αυτήν την τόσο διαφορετική καθημερινότητα κι εν τέλει πως θα μπορούσε να αποδεχτεί το γεγονός πως ο ίδιος παραμένει ζωντανός και πρέπει να μάθει να ζει σε μια νέα ζωή.

-Όνειρα κι εφιάλτες μαζί;

Νομίζω πως έτσι  συμβαίνει πάντα. Πόσο μάλλον στην περίπτωση ενός πρόσφυγα που έχει χάσει την πατρίδα, το σπίτι του, δεν ξέρει αν οι αγαπημένοι του είναι ακόμη ζωντανοί και πού βρίσκονται, που αναγκάζεται να ζήσει κουβαλώντας τόσο πόνο και θλίψη αλλά ταυτόχρονα δεν μπορεί παρά να ελπίζει και να ονειρεύεται πως «θα σιάξουν σιγά σιγά τα πράγματα».

-Ο Σαίξπηρ κι ο ήρωάς του ο Άριελ συντονίζουν τη δράση;

Ο ήρωάς μου βρίσκει τυχαία ένα μισοσχισμένο βιβλίο της «Τρικυμίας» του Σαίξπηρ (στη μετάφραση του 1913 του Ιάκωβου Πολυλά)κι έκτοτε τα σπαράγματα εκείνης της ιστορίας τον συντροφεύουν και κάποτε ανάβουν ως μικρά φωτάκια για να φωτίσουν το σκοτάδι μέσα στο οποίο έχει βυθιστεί. Θα έλεγα ότι η συγκεκριμένη ιστορία της «Τρικυμίας» και πιο συγκεκριμένα  η μορφή του Άριελ δρα ως καταλύτης προκειμένου ο ήρωας να κοιτάξει καταπρόσωπο μιαν αλήθεια που δεν αντέχει να παραδεχτεί κι έτσι να μπορέσει να συνεχίσει να ζει, παρά τον μεγάλο πόνο που βιώνει.

-Η αληθινή ιστορία των Μικρασιατών προσφύγων; Σας τη διηγήθηκαν;

Ιστορικός καμβάς της ιστορίας μου αποτέλεσε το πραγματικό συμβάν της εγκατάστασης Μικρασιατών προσφύγων στο συγκεκριμένο θέατρο, το 1922. Αφορμή στάθηκε η γνωστή φωτογραφία από το αρχείο Πουλίδη. Αλλά από εκεί και πέρα τα όσα αφηγούμαι είναι προϊόν της δικής μου ανήσυχης φαντασίας και των προσωπικών μου αγωνιών. Φυσικά πολλές φορές εμπνεύστηκα από  μαρτυρίες προσφύγων κι όχι μόνο Μικρασιατών.

-Απώλεια, πόνος, προσφυγιά… επίκαιρα όσο ποτέ;

Δυστυχώς για την ιστορία τη ανθρωπότητας πάντα είναι επίκαιρα θέματα. Και τα τελευταία χρόνια, από μια άποψη, μοιάζουν, ή έτσι τα αισθανόμαστε ως ακόμη πιο κοντινά μας με όσα ζούμε τα τελευταία χρόνια. Στην ουσία αυτό προσπάθησα να διαχειριστώ κι εγώ γράφοντας τη συγκεκριμένη ιστορία, τα όσα ένιωσα τα όσα σκεφτόμουν, τα όσα με άγγιξαν και όλα όσα δεν μπορούσε να χωρέσει  νους μου. Γι’ αυτό κι ενώ υπάρχει ως ορατός καμβάς η αναφορά στους Μικρασιάτες πρόσφυγες, στην πορεία, εσκεμμένα, δεν προτάσσεται. Μετά από λίγο ξεχνάς ή μοιάζει να μην ενδιαφέρει τόσο το αν πρόκειται για το τότε ή για το τώρα. Αφού ανεξαρτήτου εποχής ή τόπου ο πόνος της απώλειας και η ανάγκη να συνεχίσεις να ζεις είναι πάντα ίδια για τους ανθρώπους. Και «η συμπόνια ίσως και να είναι η μόνη κοινή πατρίδα για όλους μας».

 

Print Friendly, PDF & Email

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here