Μαρία Λίτινα: Στο επίκεντρο του Ε.ΚΕ.Ν.Ε οι βαλκανικές γλώσσες

 

Του ΓΙΩΡΓΟΥ ΚΙΟΥΣΗ

Η Eλληνική Eπιτροπή Σπουδών Nοτιοανατολικής Eυρώπης (Ε.Ε.Σ.ΝΑ.Ε., www.eesnae-ekene.gr) είναι επιστημονικό σωματείο μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα και αποτελεί την ελληνική εθνική Επιτροπή της Διεθνούς Ενώσεως Σπουδών NΑ Eυρώπης (Association Internationale d’Etudes du Sud-Est Européen [A.I.E.S.E.E., www.aiesee.org]), η οποία λειτουργεί υπό την αιγίδα της U.N.E.S.C.O, Μιλάμε με την πρόεδρο Μαρία Λίτινα,
Δρα Βαλκανικής Ιστορίας, Επιστημονική Συνεργάτιδα στο Ιστορικό-Παλαιογραφικό Αρχείο ΜΙΕΤ.

-Πότε ιδρύθηκε;

Η Ελληνική Επιτροπή ιδρύθηκε το 1973 με ελληνική πρωτοβουλία και με πρώτο Πρόεδρο τον Ακαδημαϊκό Δ. Ζακυθηνό. Το Διοικητικό Συμβούλιο της Ε.Ε.Σ.ΝΑ.Ε. είναι εννεαμελές και άμισθο, εκλέγεται δε κάθε τρία χρόνια από τα μέλη του σωματείου κατά την Γενική Συνέλευση. Πρόεδροι της Ελληνικής Επιτροπής Σπουδών ΝΑ Ευρώπης έχουν διατελέσει κατά χρονολογική σειρά οι Καθηγητές Πανεπιστημίου Διονύσιος Ζακυθηνός (Ακαδημαϊκός), Χαράλαμπος Φραγκίστας, Παναγιώτης Ζέπος (Ακαδημαϊκός), Ιωάννης Καραγιαννόπουλος, Βασιλική Παπούλια και Σάββας Σπέντζας. Η Επιτροπή μας έχει σήμερα 85 μέλη.

-Στόχοι;

Η Ε.Ε.Σ.ΝΑ.Ε. δραστηριοποιείται στο εξωτερικό οργανώνοντας Διεθνή Βαλκανολογικά Συμπόσια, τα Πρακτικά των οποίων εκδίδει, και συμμετέχοντας σε διεθνή συνέδρια της Διεθνούς Ενώσεως, όπως αυτά στη Σόφια (1966), Αθήνα (1970), Βουκουρέστι (1974), Άγκυρα (1979), Βελιγράδι (1985), Σόφια (1989), Θεσσαλονίκη (1994), Βουκουρέστι (1999), Τίρανα (2004), Παρίσι (2009), Ζάγκρεμπ (2013) και Σόφια (2015).

Ανάμεσα στις δραστηριότητές της σε εθνικό επίπεδο η Ε.Ε.Σ.ΝΑ.Ε. διοργανώνει σε ετήσια βάση κύκλο ομιλιών σε συνεργασία με Έλληνες και ξένους πανεπιστημιακούς δασκάλους και ερευνητές. Ανάμεσα στις πιο πρόσφατες εκδηλώσεις μας που πραγματοποιήθηκαν στην Ακαδημία Αθηνών ήταν η διάλεξη του Καθηγητή της Ευρωπαϊκής Έδρας Jean Monnet, Δρα Νικολάου Φαραντούρη, με θέμα «Ενεργειακές εξελίξεις στην ΝΑ Ευρώπη και η σημασία της Ελλάδος στην ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπης» και η ομιλία του ιστορικού και Πρέσβεως επί τιμή Δρος Αλέξη Αλεξανδρή, με τίτλο «Από τη συρρίκνωση στη νέα πραγματικότητα (1922-2017): ο επανακαθορισμός της θέσης της ελληνορθόδοξης μειονότητας της Κωνσταντινούπολης» (11 Μαΐου 2017). Θα ήθελα να αναφέρω επίσης την διάλεξη του Δρος Αντρέϊ Πάντεβ, Καθηγητού της Νεότερης Ιστορίας του Πανεπιστημίου της Σόφιας, που συνδιοργανώσαμε στο Ξενοδοχείο «Τιτάνια» στις 17 Φεβρουαρίου 2017, με θέμα «Ευρώπη και Βαλκάνια: κληρονομιά και προκλήσεις», στην οποία δόθηκε έμφαση στην κοινή πολιτιστική και θρησκευτική παράδοση των Βαλκανικών λαών στο παρελθόν ως μελών της «Βυζαντινής κοινοπολιτείας» και την κοινή πορεία τους στο παρόν και μέλλον ως μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η εκδήλωση πραγματοποιήθηκε υπό την αιγίδα της Πρεσβείας της Βουλγαρίας στην Ελλάδα και την υποστήριξη του Τμήματος Ρωσικής Γλώσσας και Φιλολογίας και Σλαβικών Σπουδών του Πανεπιστημίου Αθηνών και του Ελληνο-Βουλγαρικού Συνδέσμου Πολιτισμού «Παΐσιος Χιλανδαρινός». Σε συνεργασία πάλι με την Πρεσβεία της Βουλγαρίας, δόθηκε διάλεξη της Καθηγήτριας Ντιάνα Γκέργκοβα της Ακαδημίας Επιστημών της Βουλγαρίας, με τίτλο “Sboryanovo, The Thracians and the discoveries of the Thracian Archeology in Bulgaria”.

-Το Eλληνικό Kέντρο Σπουδών Nοτιοανατολικής  Eυρώπης (Ε.ΚΕ.Ν.Ε.);

Παράλληλα, η Ε.Ε.Σ.ΝΑ.Ε. δραστηριοποιείται μέσα από το Eλληνικό Kέντρο Σπουδών Nοτιοανατολικής Eυρώπης (Ε.ΚΕ.Ν.Ε.) το οποίο ιδρύθηκε το 1975 με την υποστήριξη του Υπουργείου Εξωτερικών.

-Τι διδάσκονται σε αυτό; Σε ποιές γλώσσες;

Στο Κέντρο Σπουδών διδάσκονται οι Βαλκανικές γλώσσες (Aλβανική, Bουλγαρική, Pουμανική, Σερβική, Tουρκική) και η Pωσική, απαραίτητων για την μελέτη των πηγών. O κύκλος σπουδών είναι τριετούς και τετραετούς διάρκειας, ανάλογα με την γλώσσα. Από το 2016 προσφέρουμε μαθήματα Οθωμανικής Παλαιογραφίας πανεπιστημιακού επιπέδου καθώς και ελληνικών σε Τουρκοφώνους. Μάλιστα, από την προηγούμενη χρονιά δημιουργήθηκε ειδικό τμήμα Ρωσικής γλώσσας για την προετοιμασία μεταπτυχιακών φοιτητών που θα εγγραφούν στα πανεπιστήμια Μόσχας, Αγ. Πετρούπολης και Ροστόφ.

-Σε τι κοινό απευθύνεστε;

Η διδασκαλία των μαθημάτων διαρκεί οκτώ μήνες (από αρχές Οκτωβρίου έως μέσα Ιουνίου) και πραγματοποιείται από ειδικούς, πεπειραμένους καθηγητές. Τα μαθήματα απευθύνονται σε υπαλλήλους Yπουργείων και διαφόρων Kρατικών Yπηρεσιών, στρατιωτικούς, σωμάτων ασφαλείας, εκπαιδευτικούς, πανεπιστημιακούς καθηγητές, ερευνητές, φοιτητές και ιδιώτες. Oι απόφοιτοι του Kέντρου ανέρχονται σήμερα σε πολλές εκατοντάδες και αποτελούν στελέχη του Υπουργείου Εξωτερικών, του Υπουργείου Πολιτισμού, διδακτικό προσωπικό ελληνικών πανεπιστημίων και ανώτερα και ανώτατα στελέχη της Διοικήσεως.

 

 

 

-Υπάρχει ενδιαφέρον από το κοινό;

Υπάρχει ενδιαφέρον από φοιτητές, δημοσίους υπαλλήλους, εκπαιδευτικούς, μέλη ΔΕΠ, ερευνητές αλλά και αξιωματικούς των σωμάτων ασφαλείας. Ο αριθμός των σπουδαστών κατά το ακαδημαϊκό έτος 2017-2018 ανέρχεται σε 105, εκ των οποίων οι 29 είναι αξιωματικοί/μόνιμοι υπαξιωματικοί των Γενικών Επιτελείων Στρατού και Ναυτικού.

Με αυτό το τρόπο η Επιτροπή και το Κέντρο έχουν να επιδείξουν πλούσιο και σημαντικό έργο που επιτελείται εδώ και δεκαετίες, συνεισφέροντας ουσιαστικά στη μελέτη της ιστορίας και του πολιτισμού των λαών της Βαλκανικής και της Ρωσίας.

-Τι βιβλία σχεδιάζετε να μεταφράσετε;

Ξεκινάει η μετάφραση στα αλβανικά, σερβικά, βουλγαρικά, ρουμανικά, τουρκικά, ρωσικά και αγγλικά της συλλογής διηγημάτων «Τραμπάλα» (2016, εκδ. Μελάνι) του βραβευμένου συγγραφέα από το Υπουργείο Πολιτισμού Χρήστου Αρμάντο Γκέζου από τους διδάσκοντες του Ε.ΚΕ.Ν.Ε., με την χορηγία του Ιδρύματος Κώστα και Ελένης Ουράνη ύστερα από σχετική απόφαση της Συγκλήτου της Ακαδημίας Αθηνών, η οποία διαχειρίζεται το συγκεκριμένο κληροδότημα. Μεταξύ των πρόσφατων δημοσιεύσεων αξίζει να αναφερθεί ο αφιερωματικός τόμος Από καρδίας. Μνήμη Δημητρίου Χ. Πάντου, (Αθήνα 2016), που περιέχει άρθρα για την εκκλησιαστική και διπλωματική ιστορία των Βαλκανίων (6ος -20ος αι.) από 30 επιστημόνες από την Ελλάδα, Ρωσία και Βουλγαρία καθώς και της ελληνικής μετάφρασης του βιβλίου της Τ. Τόλεβα με τίτλο «Η επιρροή της Αυστρο-Ουγγαρίας στην διαμόρφωση του αλβανικού έθνους 1896-1908», (Αθήνα, 2018).

Παρακαλώ σημειώστε ότι η Ε.Ε.Σ.ΝΑ.Ε. έχει εκδόσει μέχρι σήμερα 42 αυτοτελή δημοσιεύματα.

-Διοργανώνετε και σεμινάρια;

Απο τον Δεκέμβριο 2017 ξεκίνησε ένας κύκλος ομιλιών σε συνεργασία με το Ιστορικό και Παλαιογραφικό Αρχείο του Μορφωτικού Ιδρύματος Εθνικής Τραπέζας με θέματα που αφορούν την τουρκική γλώσσα, αρχιτεκτονική, οθωμανική χειρόγραφη μουσική παράδοση και ιστορία ενώ προγραμματίζεται νέος κύκλος από το επόμενο ακαδημαϊκό έτος 2018-2019 με διαλέξεις για την Ιστορία και τον Πολιτισμό των Σλαβικών λαών. Στο πλαίσιο του ερευνητικού και διδακτικού έργου μας θα πρέπει να αναφερθούμε και στην πλούσια Bαλκανολογική συλλογή έντυπων βιβλίων που δισθέτουμε και ανέρχεται σε περίπου 2.500 τόμους, στην πλειονότητα επιστημονικά συγγράμματα για τις ανάγκες σπουδαστών, φοιτητών, εκπαιδευτικών, ερευνητών και ιδιωτών.

 

 

Print Friendly, PDF & Email

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here