Το παλιό Νοσοκομείο Σάντα Κρέου μέσα στο Ελ Ραβάλ

 

 

 

Του Γεωργίου Νικ. Σχορετσανίτη

 

Οι Ράμπλας είναι γνωστός δρόμος της Βαρκελώνης και δεν χρειάζεται ιδιαίτερες συστάσεις στους επισκέπτες της πανέμορφης πόλης. Το ανατολικό μέρος από αυτόν το δρόμο είναι σχετικά καλά οργανωμένο και συχνά  επισκέψιμο από τους περισσότερους. Το αντίθετο ισχύει για τα δυτικά των Ράμπλας, για τη συνοικία Ραβάλ, τη φτωχότερη του παλιού ιστού της πόλης.

Ένας χαρακτηριστικός στενός δρόμος της συνοικίας Ραβάλ, δυτικά της πολύβουης Ράμπλας.

 

Εκεί βρίσκεται απλωμένη η Κινέζικη συνοικία ή συνοικία των κόκκινων φαναριών, κακόφημα μπαρ, κλαμπ, ύποπτα στενοσόκακα, σχετική φτώχεια, παραβατικότητα και ανεξέλεγκτη βία. Παρ’ όλα αυτά, όμως, τα τελευταία χρόνια καταβάλλεται σημαντική προσπάθεια αναβάθμισης της όλης περιοχής με δραστικές πολιτιστικές παρεμβάσεις από μέρους της επίσημης πολιτείας, με διανοίξεις νέων δρόμων και αναπαλαιώσεις κτιρίων. Τα σχετικά  πολυποίκιλα κύματα των μεταναστών, άλλοτε άλλης έντασης,  συνήθως ξεσπούν εδώ, σε αυτούς τους δρόμους, τα οποία και αλλοιώνουν τη γενική εικόνα της περιοχής σε διάφορα χρονικά διαστήματα. Αν και οι περισσότεροι επισκέπτες σταματούν στο Μέγαρο Γκουέλ, δίπλα στις κεντρικές Ράμπλας, εν τούτοις λίγο παραπάνω βρίσκεται το Κέντρο Σύγχρονου Πολιτισμού της Βαρκελώνης, καθώς και το  Μουσείο της Σύγχρονης Τέχνης της πόλης, που συνεισφέρουν αρκετά στην επιθυμητή αναβάθμιση του περιβάλλοντος. Αναμφίβολα απαιτείται μεγαλύτερη προσπάθεια από μεριάς των δημοτικών αρχών, αλλά έως τότε ο υπομονετικός επισκέπτης και παρατηρητής που έχει και διαθέτει λίγο παραπάνω χρόνο και διάθεση, θα ανταμειφθεί με την επίσκεψη κάποιων εμβληματικών και ενδιαφερόντων παλιών αρχιτεκτονικών δομών.

Η εξωτερική νοτιοανατολική πλευρά του παλιού νοσοκομειακού συγκροτήματος Σάντα Κρέου.

 

Διαβαίνοντας τις Ράμπλας προς τα δυτικά μέσω της στενής Carrer de l’ Hospital, σύντομα βρίσκεσαι στο   παλιό Νοσοκομείο Σάντα Κρέου,  ένα κτίριο των αρχών του 16ου αιώνα στη Βαρκελώνη, το οποίο στο παρελθόν χρησίμευε ως νοσοκομείο και ξενώνας και σήμερα είναι η έδρα της της Καταλανικής Κρατικής Βιβλιοθήκης. Λόγω, μάλιστα,  της ιδιαίτερης σημασίας του, το συγκρότημα έχει ανακηρυχθεί ιστορικό και καλλιτεχνικό ορόσημο εθνικού ενδιαφέροντος.

Άποψη του κέντρου του συγκροτήματος καθώς και της ανατολικής του πλευράς.

 

Το πρώην Νοσοκομείο Σάντα Κρέου, είναι ένα από τα ωραιότερα παραδείγματα της Καταλανικής αστικής-γοτθικής αρχιτεκτονικής. Οι οικοδομικές εργασίες ξεκίνησαν γύρω το 1401, με σκοπό την ανέγερση ενός κεντρικού  νοσοκομείου σε αυτό το χώρο. Το κτίριο, όμως, που βλέπουμε στις μέρες μας, είναι αποτέλεσμα ανακαινίσεων που πραγματοποιήθηκαν κάπου έναν αιώνα αργότερα. Σήμερα, καθώς μπαίνουμε στο τμήμα της Καταλανικής Κρατικής Βιβλιοθήκης, που στεγάζεται στον πρώτο όροφο του πρώην νοσοκομειακού συγκροτήματος, ανακαλύπτουμε έναν ανοιχτό χώρο, με ψηλή οροφή  χωρίς κολώνες, όπου κάποτε βρίσκονταν οι θάλαμοι των ασθενών. Μέχρι και τώρα, οι περισσότεροι χώροι του συγκροτήματος παραμένουν κλειστοί, και δεν είναι επισκέψιμοι. Το 1929, σημειωτέον, το νοσοκομείο μεταφέρθηκε σ’ ένα νέο σύγχρονο συγκρότημα του νοσοκομείου που έφερε το όνομα  ‘Σάντα Κρέου και Σαν Πάου’. Μια ματιά στις αυλές και στα δωμάτια που στεγάζουν σήμερα την Καταλανική βιβλιοθήκη, κάποιες σχολές τεχνών  και άλλους πολιτιστικούς οργανισμούς,   οδηγούν πολύ πίσω στην ατμόσφαιρα μιας περασμένης εποχής.

Λεπτομέρεια του κέντρου της ορθογώνιας εσωτερικής αυλής.

 

Παρά την πάροδο του χρόνου και τις σχετικές κατά καιρούς ανακαινίσεις, όλες οι πτέρυγες  έχουν περίπου την ίδια διάταξη. Το ισόγειο είναι καλυμμένο με χαμηλούς καμπύλους θόλους καλυμμένους από τούβλα, ενώ ο επάνω όροφος  με υψηλές και ξύλινες οροφές. Κατά τη διάρκεια του 16ου και των αρχών του 17ου αιώνα, μια από τις τέσσερις πτέρυγες κατεδαφίστηκε, δύο ακόμα πτέρυγες προστέθηκαν, ενώ μια όμορφη στριφογυριστή σκάλα δίνει πρόσβαση στην Βιβλιοθήκη της Καταλωνίας.

Ένα τμήμα του εσωτερικού της Βιβλιοθήκης της Καταλωνίας σήμερα, με τις γνωστές αρχιτεκτονικές λεπτομέρειες στην οροφή.

 

Το συγκρότημα σχεδιάστηκε με μεγαλοπρέπεια από τον Guillem d’Abriell, με τη μορφή τεσσάρων διώροφων πτερύγων γύρω από ένα κεντρικό αίθριο, έτσι ώστε η όλη εικόνα του να θυμίζει σε αρκετά σημεία  ανατολίτικο στυλ.  Το παλιό ετούτο Νοσοκομείο του Τιμίου Σταυρού είναι  γοτθικό κτίριο, ο θεμέλιος λίθος του οποίου τοποθετήθηκε το 1401, με την παρουσία του βασιλιά  Μαρτίνου Α´ της Αραγωνίας (1356-1410).

Μια άποψη των χώρων του ισογείου και της σκάλας που οδηγεί στον επάνω όροφο. Η αστυνόμευση όχι μόνο εδώ αλλά και στην ευρύτερη περιοχή είναι καταφανώς ελλειμματική.

 

Στα  1703, ο Antoni Viladomat, ένας από τους σημαντικότερους Καταλανούς ζωγράφους της μπαρόκ περιόδου, ζωγράφισε το εκκλησάκι του Αγίου Παύλου. Το 1764, μπροστά από το Αναρρωτήριο  (Casa de Convalescència), χτίστηκε το Κολλέγιο Χειρουργών, από τον Ventura Rodríguez. Μέχρι το τέλος του 19ου αιώνα, το νοσοκομείο είχε ξεπεραστεί εξαιτίας της ανάπτυξης της πόλης και των προόδων που έγιναν στην ιατρική και την υγιεινή, οπότε και αναγκαστικά μεταφέρθηκε σε ένα νέο χώρο στο Νοσοκομείο του Σαν Πάου, που χτίστηκε μεταξύ του 1902 και 1930.

Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι και ο χώρος ετούτος, όχι μόνο του νοσοκομειακού συγκροτήματος αλλά και ο ευρύτερος,  σύντομα θα καταστεί δημοφιλής σε πολλούς επισκέπτες, γιατί η αναβάθμιση της περιοχής προχωράει με σύντομους ρυθμούς. Η εύρωστη οικονομικά πόλη της Βαρκελώνης αποτελεί γι’ αυτό την καλύτερη εγγύηση. Ο προσεκτικός  και υπομονετικός επισκέπτης της περιοχής, πάντως, ακόμα και σήμερα θα αποκομίσει έντονες εικόνες και εντυπώσεις από την εν λόγω περιοχή. Κάποιες πολύ σημαντικές πολιτιστικές δομές της βρίσκονται κρυμμένες εδώ γύρω!

 

 

Print Friendly, PDF & Email

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here