‘Το μεγαλείο των γυναικών’-Ένα ποίημα του Ζίγκφριντ Σασούν (Siegfried Sassoon, 1886-1967)  

 

 

 

Απόδοση-Σχόλια: Γεωργίου Νικ. Σχορετσανίτη

 

 

Το μεγαλείο  των γυναικών

 

Μας αγαπάτε όταν γινόμαστε ήρωες, κι’ είμαστε στο σπίτι με άδεια,

Ή τραυματισμένοι  σε μια άξια μνείας τοποθεσία.

Προσκυνάτε τις παρασημοφορίες, πιστεύετε

Αυτή η μεγαλοψυχία εξαγοράζει το όνειδος του πολέμου.

Μας φτιάχνετε βόμβες. Ακούτε μ’ ευχαρίστηση,

Ιστορίες βρωμιάς και κινδύνου  με στοργή και συγκίνηση.

Στεφανώνετε τις μακρινές μας  προσπάθειες ενώ  πολεμάμε,

Και θρηνείτε  τις  δάφνινες μνήμες μας όταν σκοτωνόμαστε.

Δεν μπορείς να πιστέψεις πως τα βρεττανικά στρατεύματα ‘αποσύρονται’

Όταν η τελευταία φρίκη της κόλασης τα δαμάζει, και τρέχουν,

Τσαλαπατώντας τα  φρικτά πτώματα-τυφλωμένα  με  αίμα.

Ω Γερμανίδα μάνα που ονειρεύεσαι δίπλα στη   φωτιά,

Ενώ  πλέκεις κάλτσες  να στείλει στο γιο σου

Το πρόσωπό του είναι τσαλαπατημένο  βαθύτερα στη λάσπη.

 

 

Glory of Women

By Siegfried Sassoon

 

You love us when we’re heroes, home on leave/

Or wounded in a mentionable place./You worship decorations; you believe/That chivalry redeems the war’s disgrace./You make us shells. You listen with delight/By tales of dirt and danger fondly thrilled./You crown our distant ardours while we fight/And mourn our laurelled memories when we’re killed./You can’t believe that British troops “retire”/When hell’s last horror breaks them, and they run/Trampling the terrible corpses—blind with blood./O German mother dreaming by the fire/While you are knitting socks to send your son/His face is trodden deeper in the mud.

 

Αυτό το ποίημα του Ζίγκφριντ Σασούν φαίνεται πως  κατηγορεί ευθέως τις γυναίκες της πατρίδας του, οι οποίες μάλλον απολάμβαναν ένα είδος ευχαρίστησης από τον πόλεμο, τον πρώτο παγκόσμιο δηλαδή, και βίωναν κάποιο μεγαλείο με τις μάχες των στρατιωτών τους στο εξωτερικό. Κι’ αυτό γιατί, διαβάζοντας προσεκτικά το ποίημα, ο αναγνώστης αντιλαμβάνεται ότι ο ποιητής χρησιμοποιώντας αυτόν τον τίτλο και τη συγκεκριμένη λέξη (Glory), την χρησιμοποιεί εμφανέστατα με ξεκάθαρη βρεττανική ειρωνική διάθεση. Όσον αφορά τη δομή του ποιήματος ‘Το μεγαλείο  των γυναικών’ αυτό είναι κλασσικό αγγλικό σονέτο, παρά το γεγονός  ότι τα τελευταία, παραδοσιακά τουλάχιστον, συνδέονται με την έννοια της αγάπης. Υπάρχει σίγουρα εδώ μέσα μια μεταστροφή της άποψης των βρεττανίδων γυναικών, από τη γνωστή  άποψη που είχαν όσον αφορά την στρατιωτική ζωή και τον πόλεμο, σε μια πιο άγρια ​​εικόνα του πρώτου παγκοσμίου πολέμου, που οδηγεί στο συμπέρασμα ότι  οι γυναίκες αυτές  πλανώνται. Φυσικά το τέλος του ποιήματος αποδεικνύεται συγκλονιστικό, αφού ο ποιητής αφήνει την Αγγλίδα και  απευθύνεται πλέον στη Γερμανίδα μάνα. Η αφήγηση δίνει την εντύπωση ότι γίνεται από έναν άντρα στρατιώτη, και από την αρχή παίρνει τον συγκρουσιακό  χαρακτήρα με έντονα τα στοιχεία της υποκρισίας και ειρωνείας των γυναικών. Ο Σασούν μας δείχνει ευθαρσώς ότι οι γυναίκες εξιδανικεύουν  τον πόλεμο, ενώ στους στίχους του, εν τω μεταξύ, ο πόλεμος, περιγράφεται ως μια επαίσχυντη πράξη, ένα όνειδος, παρά το γεγονός ότι οι ίδιες είναι συνένοχες με τη βία του, επειδή ασχολούνται στα μετόπισθεν με την κατασκευή όπλων. Η αντίθεση της γνώμης για τον πόλεμο μεταξύ των ανδρών και των γυναικών είναι ιδιαίτερα έντονη και  διατηρείται σε όλους τους στίχους του ποιήματος. Από τη μέση και κάτω βέβαια, οι ρομαντικές εικόνες των στρατιωτών μετατρέπονται πια στις πραγματικές συνθήκες και πράξεις των ανδρών στον πόλεμο. Η αιφνίδια στροφή του ποιήματος από την Αγγλίδα στη Γερμανίδα μάνα, μπορεί να αποτελεί έκπληξη για τον αναγνώστη, απεικονίζοντας την συμμετοχή και ηθική συνενοχή όλων των γυναικών, ανεξαιρέτως εθνότητας, στον πόλεμο, αλλά ταυτόχρονα διαφαίνεται κάποια μορφή επιείκειας στις Γερμανίδες, οι οποίες παρουσιάζονται λιγότερο ένοχες σε σύγκριση με τις Αγγλίδες, αλλά αυτό ίσως να οφείλεται ότι το ποίημα δεν εστιάστηκε περισσότερο σε αυτές προηγουμένως. Κάποιοι πάντως, σε τούτο το ποίημα, εστιάζονται περισσότερο στο μισογυνιστικό ύφος του συγγραφέα, αν και οι περισσότεροι σε όλους εκείνους που έχουν κάποια ευθύνη για την έναρξη και τη συνέχιση του πολέμου αυτού. Τελειώνοντας, να τονίσουμε, ότι το αρχείο του Βρεττανού ποιητή του Πρώτου Παγκοσμίου Πολέμου, Ζίγκφριντ Σασούν, είναι μια μεγάλη συλλογή ανυπολόγιστης πολιτιστικής σημασίας, για όλους εκείνους που επιθυμούν να κατανοήσουν τις μικρές λεπτομέρειες, τη γενναιοδωρία αλλά και την αβεβαιότητα του Πρώτου Μεγάλου Πολέμου, όπως τα έζησαν  όσοι βρέθηκαν μέσα στα απάνθρωπα και καταστρεπτικά γρανάζια του.

Print Friendly, PDF & Email

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here