Στεφανία Γουλιώτη: «Καθρεφτίζομαι διαρκώς στα εμπόδιά μου…»

 

 ΦΩΤΟ από το facebook

Συναντήσαμε την κορυφαία, βραβευμένη ηθοποιό/σκηνοθέτη Στεφανία Γουλιώτη και μιλήσαμε για τον ρατσισμό, το ταλέντο, το Νέτφλιξ και άλλα ενδιαφέροντα

 

——————–

 

Συνέντευξη: Κέλλυ Σταμούλη*

 

  Που αποδίδεις τις ρατσιστικές τάσεις των ανθρώπων Στεφανία;

Ο άνθρωπος έχει μία έμφυτη ανάγκη για εχθρότητα.  Χρειάζεται να βρίσκει στόχους, στους οποίους θα εκφράσει την οργή του για τα δικά του θέματα.

 

Θα μας δώσεις ένα παράδειγμα;

Την οργή που δεν έχεις ποτέ εκφράσει, για παράδειγμα, στους γονείς σου, πρέπει κάπου να βρεις να την διοχετεύσεις.  Βρίσκεις λοιπόν αθώους στόχους: οι άνθρωποι με το τάδε χρώμα, οι ομοφυλόφιλοι, αυτοί που ανήκουν στην τάδε φυλή κλπ.  Βάζεις ετικέτα στο στόχο σου, ώστε να έχει περισσότερη ορμή η οργή σου.

Πότε γεννάται αυτή η οργή μέσα μας;

Συνήθως, ένα κομμάτι της οργής μας, εμφανίζεται κατά την πάλη της εξατομίκευσής μας.  Δηλαδή στο πως αρχίσαμε να αποδεσμευόμαστε από το σύμπαν, που μας είχε φτιάξει ο πατέρας και η μητέρα μας.  Αυτή η απομάκρυνση μπορεί να είναι επώδυνη, οπότε εκεί μπορεί να δημιουργηθεί η οργή.  Δεν είναι βεβαίως η μόνη πηγή οργής οι γονείς.

 

Από τι εξαρτάται η άμβλυνση ή αντίστοιχα η όξυνση της οργής αυτής;

Από το κατά πόσο έχουν ικανοποιηθεί οι ανάγκες μας και κατά πόσο το περιβάλλον, μας βοήθησε να μην εξαντλήσουμε αυτήν την, πολύ δημιουργική κατά τα άλλα ένταση της οργής, προς τον άλλον, αλλά μας βοήθησε να την διοχετεύσουμε σε πιο δημιουργικούς χώρους.

Εσύ ένιωσες τέτοια οργή στη ζωή σου;

Προσωπικά, αν δεν είχε βρεθεί το θέατρο στο δρόμο μου, επιτρέποντάς μου να εκφράζω την οργή μου μέσα από τους ρόλους, μπορεί και εγώ να ήμουν ρατσίστρια.  Δεν πιστεύω βεβαίως πως δεν είμαι…

Εχεις νιώσει ποτέ «ρατσίστρια»;

Ολοι δεν έχουμε κάποιον που δεν συμπαθούμε; Υπάρχει όμως σε κάποιους ένας κρετινισμός, όταν στον άνθρωπο, που δεν θέλουν δίπλα τους, βάζουν μία ετικέτα και τον απορρίπτουν.

Πως προσεγγίζεις τους ανθρώπους Στεφανία; Παρορμητικά ή ελεγχόμενα;

Βάζω όρια.  Μέσα σε αυτά τα όρια μπορώ και είμαι πιο ελεύθερη.  Αν μια σχέση είναι «τα πάντα», δεν ξέρεις από που να πιαστείς για να την εξελίξεις.

 

Ποιο κοινό θεωρείς «καλό» κοινό στο θέατρο;

Δεν ρίχνω το μπαλάκι της ευθύνης ποτέ μα ποτέ στο κοινό.  Το κοινό είναι ένα μείγμα ανθρώπων. Μία χημική αντίδραση.  Αυτή η χημική αντίδραση κάποιες φορές έχει εκρηκτικά αποτελέσματα, ενώ άλλες φορές απλά δεν συμβαίνει τίποτα.

 Αντιλαμβάνεσαι τα “vibes” του κοινού;

Το κοινό σχηματίζει μία καμπύλη.  Αλλες φορές όλοι σε παρακολουθούν χωρίς να χάνουν δευτερόλεπτο από το τι θα βγει από τα χείλη σου, άλλες φορές υπάρχει μία σκόρπια διάθεση.  Είναι μία ζωντανή καμπύλη, επειδή ακριβώς έχεις ζωντανούς ανθρώπους απέναντί σου.  Συνεπώς η συνύπαρξή τους δεν μπορεί να είναι σταθερή.  Για το λόγο αυτό δεν μπορείς να βάλεις ετικέτα στο κοινό.  Ο συναισθηματικός κόσμος των ανθρώπων δεν είναι επιδεκτικός ετικέτας.  Είναι μία διαρκής καμπύλη που πάλλεται.

Στεφανία ταλέντο τί σημαίνει;

Ταλέντο είναι η διαθεσιμότητα.  Το πόσο διαθέτεις ολόκληρο τον εαυτό σου για να παρασυρθεί από αυτό που του παρουσιάζεται.  Όταν ο ψυχισμός, το σώμα και η φωνή, όλο δηλαδή το πακέτο του συγκεκριμένου ανθρώπου, μεταβάλλεται και μεταλλάσσεται διαρκώς, από τις εξωτερικές συνθήκες που του παρουσιάζονται.

Ποια φάση της θεατρικής ενασχολήσεως σου δίνει την περισσότερη ευχαρίστηση;

Στην αρχή των προβών, όταν γίνονται μικρές ανακαλύψεις.  Δυστυχώς αυτό διαρκεί πολύ λίγο.  Αξίζει όμως, καθώς στην αρχική εξερεύνηση, είσαι πραγματικά ελεύθερος, χωρίς το άγχος της απόδοσης.

Είσαι μία υπέρ ταλαντούχος ηθοποιός.  Εχεις παρόλα αυτά το άγχος της απόδοσης;

Το άγχος της απόδοσης δεν είναι απέναντι στο κοινό.  Είναι απέναντι στον εαυτό μου.

Δεν νιώθεις δηλαδή την αυτοπεποίθηση του ταλέντου σου;

Όχι καθόλου! Το ταλέντο είναι άχρηστο όταν δεν εξελίσσεται.  Ο ηθοποιός που δεν πάει παρακάτω, μένει με το δώρο που του δόθηκε και απλώς το σπαταλάει και το εκμεταλλεύεται.  Οφείλω να το αμφισβητώ το ταλέντο μου, να το εξερευνώ και να το διευρύνω.

Πώς διευρύνεις το ταλέντο σου Στεφανία;

Είμαι τρομερά υπόλογη στον εαυτό μου.  Ξέρω τα προβλήματα και τα εμπόδιά μου και καθρεφτίζομαι διαρκώς σ΄ αυτά.  Πολλές φορές δεν περνάω καλά.  Είναι μια εσωτερική δύσκολη διεργασία, η οποία όμως μπορεί και να έχει καλά αποτελέσματα για το κοινό.

Πώς ακριβώς επωφελείται το κοινό;

Ο θεατής νιώθει ότι εγώ εμπλέκομαι με κάτι και ότι το παλεύω.  Ακόμη κι αν αυτή η κατάσταση δεν είναι ανάγλυφη και οφθαλμοφανής, παρόλα αυτά ο θεατής βλέπει έναν άνθρωπο σε μία εν βρασμώ κατάσταση.

Μέσα από αυτήν την εμπλοκή του ηθοποιού θα ξεπηδήσει κάτι ριψοκίνδυνο, κάτι μη ελεγχόμενο, κάτι που δεν είχε προβλέψει ούτε καν ο ίδιος ο ηθοποιός ότι θα συμβεί.  Ο θεατής τότε γίνεται μάρτυρας μίας μαγικής στιγμής, απρόβλεπτης για όλους.

Και όταν ο ηθοποιός δεν παλεύει; Αποκομίζει κάτι ο θεατής;

Όταν ο ηθοποιός εφησυχάσει, τότε απλά καταθέτει το ταλέντο του και ο θεατής φεύγει από το θέατρο σαν να μην έχει συμβεί τίποτα.

Ποια τραγωδία έχει επίκαιρο μήνυμα αναφορικά με την κρίση που διανύουμε την τελευταία δεκαετία;

Οι Βάκχες.  Η ανάγκη κάποιων ανθρώπων να βγουν από το γνωστό και το ορισμένο.  Απαντώντας δηλαδή, όχι αποκλειστικά στην οικονομική κρίση, αλλά στην κρίση ταυτότητας και εαυτού, κρίση στο πόσο δεδομένα είναι τα πράγματα και στο πόσο τεμπέληδες είμαστε μέσα στα όρια του σώματός μας.  Όταν το συνειδητοποιείς αυτό έχεις κρίση με τον εαυτό σου.  Γι αυτό μου αρέσει η ιδέα ότι αυτές οι γυναίκες βγήκαν από τα όριά τους.

Γιατί η Τέχνη έχει ιαματικό χαρακτήρα για τους ανθρώπους;

Οταν είσαι μάρτυρας μίας παράστασης ο ψυχισμός σου μετακινείται.  Μετακινείται προς τα κάπου που δεν μπορεί να τον μετακινήσει  η οθόνη του υπολογιστή.  Η Τέχνη σε βγάζει από την ψυχική ασφάλεια στην οποία έχεις μάθει να ζεις.  Σε κάνει να σκέφτεσαι διαφορετικά, να μεγεθύνεσαι και να μην γνωρίζεις μόνο τα στενά όρια του πως τα έχει φέρει σε εσένα η ζωή.  Παύεις να σκέφτεσαι με τη στενή λογική.  Η Τέχνη αρχίζει να σου μετακινεί τα γνωστά σου όρια.  Τότε μόνο μπορεί ο πολιτισμός να προχωρήσει.  Ο πολιτισμός είναι το μόνο πράγμα που διαφοροποιεί τον έναν από τον άλλον, αλλάζοντας όχι τα υλικά κριτήρια αλλά το μυαλό των ανθρώπων.

Πως εξηγείς το γεγονός ότι κάποιος λαμπρός καλλιτέχνης μπορεί να έχει αμφιλεγόμενη προσωπικότητα;

Δεν συνδυάζω τον καλλιτεχνικό άνθρωπο με τον πραγματικό άνθρωπο.  Οι καλλιτέχνες είναι απλά φορείς μίας πνοής, η οποία δόθηκε από τύχη σε αυτά τα σώματα.  Το πώς αυτά τα σώματα λειτουργούν στην προσωπική τους ζωή, είναι εντελώς ανεξάρτητο.  Το ότι αυτή η πνοή βγαίνει προς τα έξω είναι η πρώτη απελευθέρωση του φορτίου.  Η μετέπειτα εξέλιξη εξαρτάται από διάφορες κοινωνικές λειτουργίες ή δυσλειτουργίες και όχι από το ίδιο το ταλέντο, που φέρει κάποιος.

Τι θα περίμενες από την Πολιτεία για τους ανθρώπους της Τέχνης;

Μία πολύ πιο ουσιαστική στρατηγική αναφορικά με την καλλιτεχνική μας εξέλιξη.

Δεν είναι προσωπική υπόθεση η εξέλιξή σας;

Οι καλλιτέχνες πρέπει ταυτόχρονα και να εξελισσόμαστε και να επιβιώνουμε.  Αυτά είναι αντιθετικά μεταξύ τους.  Συνεπώς χρειάζεται μία στρατηγική δυνάμει της οποίας, ενώ θα μας επιτρέπεται η επιβίωση, θα μπορούμε ταυτόχρονα και να εξελισσόμαστε.  Αυτήν τη μαγική τομή και ισορροπία κάποια κράτη την έχουν βρει.  Όχι μόνο με επιδόματα αλλά και με πλατφόρμες, που επιτρέπουν το πείραμα αλλά και το residency.

Τι σημαίνει επιδότηση του residency;

Η Πολιτεία επιδοτεί την μάθηση.  Για τους καλλιτέχνες το να μαθητεύσουμε συνιστά δουλειά, διαφορετικά δεν προχωράει η Τέχνη.  Στην Αγγλία και την Ολλανδία αυτό το έχουν πετύχει.

Τί θα πρότεινες στον Πρωθυπουργό κ. Μητσοτάκη; 

Οι άνθρωποι στις ηγετικές θέσεις του Πολιτισμού να μην εναλλάσσονται τόσο γρήγορα.  Είχαμε τρεις-τέσσερις Υπουργούς Πολιτισμού τα τελευταία 5 χρόνια.  Ο νέος Υπουργός ακυρώνει τα του προηγούμενου, ή τα βάζει σε παύση.  Πώς να υπάρχει ουσιαστική στρατηγική με αυτήν την ασυνέχεια στη διοίκηση…

Προτείνω επίσης οι πολιτικοί να ακούνε περισσότερο τους ανθρώπους που είναι ενεργοί στον τομέα του Πολιτισμού.  Δεν μας ακούνε!

Και όταν μας ακούνε, δεν προλαβαίνουν να κάνουν κάτι, γιατί έχει ήδη έρθει ο επόμενος Υπουργός.

Ποια σειρά του Νέτφλιξ σε συνεπήρε Στεφανία;

Tο Breaking Bad επειδή έχει γρήγορη πλοκή και ανατροπές.

Ποιό βιβλίο μας προτείνεις;

Την «Αλληλογραφία» των Φρόυντ – Γιούνγκ.

Ποια προσωπικότητα θα ήθελες να έχεις γνωρίσει;

Τον Αντρέ Μαλρώ, ο οποίος μίλησε πρώτος για την αναγκαιότητα της Τέχνης στη ζωή μας.

Αν δεν ήσουν ηθοποιός τί θα ήσουν;

Θα ήμουν οπωσδήποτε κάτι επικίνδυνο.  Ακροβάτης μάλλον.

——————-

Η Στεφανία Γουλιώτη θα παίξει στην παράσταση «Λυσιστράτη» στο Φεστιβάλ Αθηνών και Επιδαύρου, σε σκηνοθεσία Οδυσσέα Παπασπηλιόπουλου, στις 31/7/20 έως 2/8/20 (Αρχαίο Θέατρο Επιδαύρου)

—————–

 

*Η Κέλλυ Σταμούλη είναι Δικηγόρος.  Σπούδασε Νομικά και Θέατρο στην Αθήνα, τις Βρυξέλλες και στο Λονδίνο.

 

————————————

 

 

Print Friendly, PDF & Email

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here