Πέθανε ο Σπύρος Μερκουρης

Θλίψη και συγκίνηση σε οικογένεια και φίλους έχει προκαλέσει ο θάνατος του πολιτικού και καλλιτέχνη Σπύρου Μερκούρη, εγγονού του πολιτικού  Σπυρίδωνα Μερκούρη (1856-1939)  και αδελφού της Μελίνας.

Ο Σπύρος Μερκούρης, άφησε σήμερα  την τελευταία του πνοή σε ηλικία 93 ετών. Εξέπνευσε  στο νοσοκομείο Νίμιτς, όπου και μεταφέρθηκε έπειτα από αδιαθεσία.

Η κατάσταση της υγείας του ήταν ιδιαίτερα επιβαρυμένη απο καιρό.

Ο Σπύρος Μερκούρης προερχόταν από μία πολιτική οικογένεια. Σπούδασε νομικά στο Πανεπιστήμιο Αθηνών. Στη διάρκεια της κατοχής έλαβε μέρος στην εθνική αντίσταση.

Μέλος της νεολαίας της ΕΠΕΚ, μέλος της Δημοκρατικής Άμυνας στη διάρκεια της απριλιανής δικτατορίας, ιδρυτικό μέλος του ΠΑΣΟΚ. Οργάνωσε περιοδεία της αδελφής του Μελίνας Μερκούρη σε 14 χώρες της Ευρώπης κατά την περίοδο του αντιδικτατορικού αγώνα (Μάρτης -Απρίλης 1968). Χρημάτισε Σύμβουλος του Υπουργείου Πολιτισμού (1981-1989), συντονιστής της πρώτης πολιτιστικής πρωτεύουσας της Ευρώπης (Αθήνα 1975) και  μέλος της Επιτροπής των Συντονιστών του Ευρωπαϊκού Πολιτιστικού Δικτύου για τις πόλεις της Ευρώπης.

Με πρωτοβουλία του πραγματοποιήθηκαν στην Ελλάδα και στο εξωτερικό από το Υπουργείο Πολιτισμού εκθέσεις που προέβαλλαν τον Ελληνικό πολιτισμό στην ενιαία πορεία του από την αρχαιότητα μέχρι σήμερα, όπως <<Η Ελλάδα και η θάλασσα>>, <<Η Δημοκρατία και η κλασική παιδεία>>, Η προβυζαντινή και βυζαντινή τέχνη, Η εκδοτική δραστηριότητα των Ελλήνων στην Αναγέννηση, Η Ανθρώπινη μορφή στην πρώιμη ελληνική τέχνη, Μυκηναϊκή Έκθεση, το Πνεύμα και το Σώμα κ.ά. σε συνεργασία με το Μουσείο Μπενάκη, με το Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο και με το Βυζαντινό Μουσείο.

Συμμετείχε σε ελληνικές και ξένες παραγωγές, όπως στις ταινίες “Ο Χριστός ξανασταυρώνεται”, “Ποτέ την Κυριακή” κ.ά.

Γύρισε τις τηλεοπτικές ταινίες “Οι ποιητές τραγουδούν την Ελλάδα”, “Ταξιδεύοντας στο μύθο και στο χρόνο”, “Η πολιτιστική κληρονομιά του Ωνάση” και γύρισε σειρά τηλεοπτικών ταινιών για το Βυζάντιο. Ήταν  επίτιμος πρόεδρος στο ίδρυμα «Σπίτι του ηθοποιού».
Ηταν στενός συνεργάτης και συμπαραστάτης στην μεγάλη του αδελφή Μελίνα -ήταν 5 χρόνια μεγαλύτερη.
Για την πολιτική σε συνέντευξή του είχε πει:

 

<<Πράγματι ανήκω σε μια πολιτική οικογένεια και είμαι πολύ περήφανος για αυτό διότι η οικογένειά μου έχει προσφέρει στην Ελλάδα. Με την πολιτική ανακατεύτηκα από παιδί και μπορώ να πω ότι για αυτό δεν πολιτεύτηκα γιατί πολλά ήταν που δεν μου άρεσαν. Η εκτόνωσή μου ήταν ο πολιτισμός αλλά και η συμπαράσταση που είχα και στον πατέρα μου και στην αδερφή μου για την εκλογή τους ως βουλευτές.

Από μικρός βρισκόμουν σε ένα πολιτικό σπίτι, του παππού μου που ήταν δήμαρχος της Αθήνας για 21 χρόνια. Είχε ένα μεγάλο, πολύ μεγάλο τραπέζι, και όποιος ερχόταν να τον επισκεφθεί γύρω στο μεσημέρι τον καλούσε να μείνει και να φάει μαζί μας. Ερχόντουσαν υπουργοί, διπλωμάτες, βουλευτές, πολιτευτές αλλά και πλήθος απλών ανθρώπων. Καλούσε τα μεσημέρια πέντε ή έξι από αυτούς και πάντα η σύνθεση του μεσημεριανού μας τραπεζιού ήταν ποικιλόμορφη. Η Μελίνα καθόταν πάντα στα δεξιά του και εγώ στα αριστερά του. Χωρίς να ρωτήσω λοιπόν, μάθαινα πολλά.

Το 1936 όταν έγινε η δικτατορία του Μεταξά, ήμουν δέκα χρονών. Μου έδωσαν να βάλω υποχρεωτικά την στολή της νεολαίας. Την έβαλα και πήγα στο σχολείο ντυμένος έτσι αλλά η ντροπή μέσα μου κορυφώθηκε, δεν το άντεχα. Μόλις γύρισα σπίτι την πέταξα! Δεν την ξαναφόρεσα ποτέ! Στο Πειραματικό Σχολείο που πήγαινα, στην οδό Σκουφά, οι δάσκαλοι ήταν προοδευτικοί. Δεν με απέβαλαν λοιπόν από το σχολείο. Δέχθηκαν την στάση μου αυτή και την επιμονή μου διότι ο πατέρας μου ήταν εξορία στα Κύθηρα και δεν ήθελαν να με φορτίσουν περισσότερο.

Η καθοριστική μου όμως πολιτική πράξη ήρθε το 1942, στην σκληρότερη χρονιά της γερμανικής Κατοχής. Η μητέρα μου είχε ένα κτήμα στην Λαμία που της έφερναν ορισμένα όσπρια, λάδια και λίγα φαγητά. Δεν πεινούσαμε στο σπίτι. Ένα πρωινό βγαίνω από το σπίτι μου και στην γωνία Τσακάλωφ και Βουκουρεστίου βλέπω στο πεζοδρόμιο έναν σκελετό. Έναν νεκρό άνθρωπο, πετσί και κόκκαλο, φορούσε μόνο ένα βρώμικο πουκάμισο μέσα στο καταχείμωνο. Πέρα από την λύπη και συντριβή μου, θύμωσα! Επαναστάτησα! Ήμουν δεκαέξι χρονών και τρέχω στον φίλο μου τον Ριρή τον Διαμαντόπουλο που ήταν μεγαλύτερος από μένα και ήταν στο ΕΑΜ και του ζητώ να ενταχθώ για να παλέψω κι εγώ ενάντια στον κατακτητή. Έγινε, και γράφτηκα στο ΕΑΜ, όχι στην ΕΠΟΝ που ήταν για πιο νέους. Από κει άρχισε το πολιτικό μου ενδιαφέρον, συνειδητά. Όχι όμως επαγγελματικά.>>

Στην ίδια συνέντευξη προ διετίας, είχε πει για τον πολιτισμό:

<<Ο στόχος για αύξηση υλικών προϊόντων αν δεν συνοδεύεται παράλληλα με ανάπτυξη ιδεών και αξιών τότε ο τρόπος ζωής που δημιουργείται ισοπεδώνει κάθε πολιτισμική δημιουργία είναι καταδικασμένος να μαραζώσει και να παρακμάσει. Αυτό μας συμβαίνει σήμερα. Ο πολιτισμός και η τέχνη έχουν εξοστρακιστεί.

Κυριαρχεί ο κυνισμός, η διαφθορά, η ανασφάλεια, η φόβος, ο τρόμος και το κυνήγι του κέρδους που αλλοιώνει χαρακτήρες και που οδηγεί σε μια δυσβάσταχτη οικονομική και πολιτισμική κρίση.

Η Ευρώπη έχει διαφοροποιηθεί και ο Πολιτισμός της έχει εγκλωβιστεί σε μια άψυχη οικονομική πολιτική λιτότητας.

Είναι λάθος να πιστεύουμε ότι με οικονομικούς κανόνες που καλύπτουν συμφέροντα μπορεί να προχωρήσει και να συντελεστεί η Ευρωπαϊκή Ενοποίηση.

Για να γίνει η ενοποίηση της Ευρώπης χρειάζεται ο σεβασμός στην ιδιαιτερότητα και στην άποψη του άλλου, η αλληλεγγύη, η βούληση και η πίστη στον Πολιτισμό της. Τότε σε αυτή τη δύσκολη εποχή, η Ευρώπη θα μπορούσε να παίξει κύριο λόγο στην ανάγκη για έναν επικοδομητικό διάλογο μεταξύ λαών και πολιτισμών.

Πιστεύω στον άνθρωπο. Ο άνθρωπος ό,τι κι αν συμβαίνει πάει πάντα μπροστά. Επιβιώνει και δημιουργεί.>>

 

Print Friendly, PDF & Email

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here