Του ΧΡΗΣΤΟΥ ΔΟΥΚΑ            

Μετρά και ξαναμετρά. Δεν του βγαίνουν. Το πολύ-πολύ μέχρι 17 του μήνα. Τί άλλο να περικόψεις, έφτασες στα βασικά. Και αν δεν πληρώσεις τις δόσεις; Μαθαίνεις  τους γραμματισμούς της απόγνωσης: Κόκκινα δάνεια, ληξιπρόθεσμες οφειλές, νόμος Κατσέλη, πλειστηριασμοί, περικοπές/αναδρομικά/αγωγές, κατασχέσεις, υπερπλεονάσματα/υπερφορολόγηση, χρέη, χρέη…  Όλοι χρωστάνε, άνθρωποι, κράτη, ολόκληρος ο πλανήτης. Ένας  μυθικός Μινώταυρος που τρέφεται  από  ζωές ανθρώπων. Δεν υπάρχει μια δύναμη, ένας ήρωας, ένας Θησέας να δαμάσει το τέρας;

Τα κυβερνητικά επιτελεία: «Ήταν αυταπάτη» λένε τώρα. Άλλοι πρωταγωνιστές της περιόδου δίνουν διαφορετική εκδοχή: Σαν άλλοι Αργοναύτες έφτασαν-υποστηρίζουν-ένα βήμα από το Χρυσόμαλλο Δέρας (κατάργηση χρέους-μνημονίων). Ξαφνικά όλα ακυρώθηκαν με «άνωθεν» εντολή και «οδηγηθήκαμε» στην «ήττα» και την «υποταγή». Τα «επεισόδια» διαδραματίστηκαν στο διάστημα από το «θριαμβευτικό» δημοψήφισμα (5 Ιουλίου 2015), μέχρι τη  σύναψη της νέας συμφωνίας-μνημονίου (ξημερώματα της 13ης Ιουλίου).

Οκτώ μέρες με την απειλή, τον τρόμο μιας πλανητικής οικονομικής καταστροφής. Πραγματικής ή φαντασιακής; Τί ακριβώς συνέβη στο διάστημα αυτό;

Δεν ξέρουμε και μάλλον-δεν πρόκειται ποτέ να μάθουμε. Ίσως, κάποια μέρα, σε ανύποπτο χρόνο, κάποιος αξιωματούχος σκοτεινής μυστικής υπηρεσίας μιας υπερδύναμης, ή κάποιος σύμβουλος οικονομικού ή πολιτικού κολοσσού της «νέας τάξης», να «διαρρεύσει», σε ένα έντυπο/ιστότοπο  ύποπτων διασυνδέσεων, ποιος ξέρει τί συνταρακτικές αποκαλύψεις για το θέμα. Οι οποίες όμως πολύ γρήγορα θα εξαφανισθούν μαζί με τους διακινητές των πληροφοριών. Τα ίχνη τους θα χαθούν για πάντα,-προφανώς με κάποια από τις μεθόδους που συνηθίζονται στις περιπτώσεις αυτές.

Έτσι καταφέρνει πάντα και επιβιώνει ο καπιταλισμός, με συνεχείς κρίσεις, αντιφάσεις, πλεκτάνες.

Αν όμως κατάφερε και αυτή τη φορά να διασωθεί, δεν είναι δεδομένο  ότι αυτό θα συμβαίνει πάντα. Ο Immanuel Wallerstein εκ των κορυφαίων αναλυτών του παγκόσμιου συστήματος, έχει προβλέψει την κατάρρευσή του. Μετά απο 500 χρόνια ηγεμονίας ο καπιταλισμός-υποστηρίζει- έφτασε σε μια «συστημική κρίση» από την οποία δεν μπορεί να αποδράσει παρά μόνο με την καταστροφή του. Σαν ένα σύστημα του φυσικού κόσμου που αναπτύσσεται συνεχώς μέχρι το σημείο που η εντροπία/αταξία να το οδηγήσει στην υποβάθμιση. Σε  ένα «σημείο διακλάδωσης» στο οποίο ή θα διατηρηθούν στοιχεία του παλιού συστήματος  (ανισότητες, γραφειοκρατία, ανεργία κ.α.) ή θα καθιερωθεί το πρώτο, στην ιστορία της ανθρωπότητας, σύστημα ισότητας-δημοκρατίας.

Kαι αν αυτές οι θεωρίες χάους-πολυπλοκότητας δεν αποδειχθούν ικανές να προδικάσουν την πλήρη ανατροπή του παγκόσμιου καπιταλισμού και αντικατάστασή του από ένα  δημοκρατικό σύστημα ισότητας όπως το φαντάστηκε ο Wallerstein, μήπως μπορούμε τουλάχιστον να προσβλέπουμε σε μια διαπραγμάτευση/«συμβιβασμό» μεταξύ πραγματισμού-ουτοπίας,  αγοράς-δημοκρατίας, κεφαλαίου-εργασίας με ένα κοινωνικό κράτος/συμβόλαιο στις νέες συνθήκες;  Δεν θα αλλάξουν βέβαια  οι καπιταλιστικές σχέσεις, οι καπιταλιστές θα συνεχίσουν να είναι καπιταλιστές και οι εργαζόμενοι εργαζόμενοι (θα είναι πάντως εργαζόμενοι). Είναι ένα βήμα προόδου αν αναλογιστούμε ότι η προηγούμενη συμφωνία από κυβερνήσεις σοσιαλδημοκρατικές/κεντροαριστερές/προοδευτικές/ συνετέλεσε στη μεταπολεμική ευημερία.

Σκεπτόμαστε ένα εναλλακτικό σχέδιο, έναν Κέινς της ψηφιακής εποχής και του διαδικτύου, στα περιβάλλοντα παγκόσμιας διασύνδεσης-τοπικής πολυμορφίας, στις συνθήκες αυτοματισμού-ρομποτοποίησης. Με οδηγό τις δυνάμεις που πρωτοστάτησαν στην προηγούμενη περίοδο μετασχηματισμού. (Ας μην  υποτιμάται –λόγω της τρέχουσας αποδυνάμωσής τους- η «ιστορικά»-στρατηγικά καταγραμμένη ικανότητά τους να αναγεννιούνται/ανανεώνονται/αλλάζουν τα πράγματα, σε πολύ μεγαλύτερο βαθμό από όλες τις άλλες παρατάξεις, ακόμα και σε αντίξοες συνθήκες όπως οι σημερινές).

Έκλεισε τους  λογαριασμούς της απελπισίας, της αβεβαιότητας. Πόση σημασία έχουν για αυτόν/τήν οι μελλοντολογικές θεωρήσεις; Όπου υπάρχει αβεβαιότητα, το παρόν έχει αξία, όλα γίνονται ένα αέναο παρόν. Ο χρόνος διαστέλλεται, το παρελθόν γίνεται παρόν-παρελθόν και το μέλλον παρόν-μέλλον. Στις θεωρίες Προόδου της εποχής, προέχει μια λέξη: Βελτίωση, βελτίωση, βελτίωση…

Print Friendly, PDF & Email

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here