Toυ ΧΡΗΣΤΟΥ ΔΟΥΚΑ

Στις μέρες μας,  έχουν δυσκολέψει οι έξοδοι στις παραλιακές ζώνες, εξαιτίας των αλλεπάλληλων κυμάτων θεομηνίας, από τον covid μέχρι τον εφιάλτη του πύρινου  ολέθρου.

Ξεκινήσαμε  το οδοιπορικό στην παραλία μέσα στον καύσωνα, με νωπές  τις εικόνες της πύρινης οργής, κοίτα, τί  να πεις, είναι φοβερό.  Επιθυμία μας-έστω σε αυτές τις συνθήκες- μια αληθινή, ανόθευτη επαφή με το φυσικό περιβάλλον της θαλάσσιας ακτής, χωρίς τις παρεμβάσεις αλλοίωσης με έργα «αναμόρφωσης»  κάποιας τοπικής ή κεντρικής αρχής. Φανταστήκαμε μια αδιαμεσολάβητη σχέση, που θα άφηνε τα ίχνη της στον εσωτερικό κόσμο, όπως παλιά οι παραλιακές σκηνές  στις  διακοπές των παιδικών χρόνων.

Συνωστισμός στη παραλιακή ζώνη. Χάος κυκλοφορίας,  δεν ξέρεις που να σταθείς ανάμεσα σε ανθρώπους, αυτοκίνητα, φυσικούς ήχους, ηχoσυσκευές, εναλλαγές φωτός, χρωμάτων.

Υπάρχει εντούτοις κάτι που συνενώνει τα πράγματα, σαν ένα νήμα συνέχειας  που  συγκρατεί μαζί,  θάλασσα, ήλιο, άνεμο, άμμο και βράχια, εδώ αυτά αποκτούν μια σωματική υπόσταση, που κινεί τους ανθρώπους πέρα-δώθε με ρυθμό, σαν συμφωνία συνόλου. Αν το καλοσκεφτούμε, υπάρχουν μερικά  πράματα που παραμένουν αναλλοίωτα στις όποιες εξελίξεις.  Αλλά τι μπορεί να  δένει τις πρωτογενείς αυτές δυνάμεις της φύσης μεταξύ τους, με τους ανθρώπους και τα πράγματα;

Θα πουν ορισμένοι,  «είναι τώρα ανάγκη να αναζητούμε παντού  νοήματα, αντί να αφεθούμε σε μια  πρωτογενή επαφή με το ζωντανό στοιχείο της θάλασσας, βάλσαμο στη θλίψη»;  Μα αγαπητοί μου φίλοι,  αυτό ακριβώς είναι το θέμα.

Αν αποφασίσουμε να «παραδοθούμε» στην αγκαλιά της θάλασσας με όλες τις αισθήσεις ζωντανές, αν γίνουμε ένα με αυτήν, ως τη  «φοβερή τόλμη μιας στιγμής παραδομού» ( Έλιοτ), τότε  ναι, αυτή και μόνο αυτή δημιουργεί  τη σωματική-ψυχική ευαρέσκεια, εγγράφεται στις εμπειρίες της μνήμης, αντί  μιας σχέσης που αναφέρεται ως: «πήγαμε πέρα στο Μύλο, δεν είχε κύμα», ή  «είδαμε τους τάδε γνωστούς, συζητήσαμε αυτό και το άλλο», τί ανία, μα τί ανία!  Στο κάτω-κάτω μια θερμική και μόνο εκτόνωση με το υδάτινο στοιχείο, εύκολα μπορεί να διεκπεραιωθεί  στη μπανιέρα του σπιτιού.

Συναντήσαμε ακόμα  τα αυτοσχέδια καφέ  της θάλασσας και της άμμου, εκεί όπου όλα τα θέματα έχουν τεθεί ανοιχτά: από  συνταγές μαγειρικής, τοπικά γεγονότα ως τα μεγάλα ερωτήματα  της ζωής και του κόσμου. Ύστερα,  σε πιο «κατασκευασμένους» χώρους,  beach-bar. Φρέντο Εσπρέσο, ντεκαφεινέ, Καπουτσίνο,  xl, Arabica ή κανονικό;  Χαρμάνια  σύνθεσης και αναλογιών, εναλλακτικές γεύσεις, πολλαπλές επιλογές.

Σκυφτοί στους  πάγκους , στη μπάρα και στις ξαπλώστρες,  ανάμεσα σε οθόνες επικοινωνίας και   ηχητικούς αυτοσχεδιασμούς των DJ, hard pop, haus,  σε ώρες αιχμής, ριπές ελληνικού post-rock,  all time classics ενδιάμεσα,  smooth afro,  ethnic    melodies σε ρυθμούς χαλάρωσης. Αfter υπερβάσεις, σε άλλη φάση..

Προτείναμε  ρακί με πάγο,  ψητό, λιαστό χταπόδι, φάβα συνοδευτικό και λακέρδα  παστωμένη, όπως συνιστά φίλος στο facebook. Περίεργα βλέμματα  πάνω μας-λίγο υποτιμητικά-σαν κάποιος εκτός πραγματικότητας;  Ή μήπως  ό,τι αντιλαμβανόμαστε  είναι τελικά  μια  προσομοίωση πραγματικότητας,  όπως ορισμένοι υποστηρίζουν;

«Αυτά δεν προσφέρονται», αντιπροτείνοντας γεύσεις χάμπουργκερ, μπέργκερ, διάφορα σάντουιτς. Φυσικά δεν επρόκειτο να παραβούμε αρχές  απέναντι σε έναν φάστφουντ –καταναλωτισμό και μόνο για  να σωθούν τα προσχήματα, περιοριστήκαμε σε  διπλό εσπρέσο λούνγκο, λίγη μαύρη, άπερολ ή μοχίτο το βλέπουμε αργότερα

Με το πλαστικό κύπελο ανά χείρας, κινηθήκαμε για την εξεύρεση ζωτικού χώρου, κατειλημμένοι χώροι ανάμεσα σε απλωμένα κορμιά, ξαπλώστρες δεν υπήρχε τίποτα. (Ελλιπή  μέτρα προστασίας, παρεκκλίσεις, ελεγχόμενη κατάσταση προσώρας).

Εν πάση περιπτώσει, τακτοποιηθήκαμε σε μια ενδιάμεση θέση, υποτίθεται «προφυλαγμένη»  υγειονομικά, αμφιλεγόμενη και πάντως μεταβατική, για να επιχειρήσει κανείς το επόμενο αποφασιστικό στόχο για την είσοδο στη θαλάσσια ζώνη.

Ας μην είμαστε μεμψίμοιροι, αφού ξέρουμε ότι η στενή γειτνίαση, η λεγόμενη «εγγύτητα», σαν κοινωνική ανάγκη, συντελεί κάποτε, σε κανονικές συνθήκες, σε σύσφιξη ανθρώπινων σχέσεων, εδώ μπορεί να δοκιμαστούν φιλίες ζωής, να γεννηθεί ένας μεγάλος έρωτας, όπως έχουμε δει στον  παλαιό, ελληνικό κινηματογράφο.

Τελοσπάντων,  τα καταφέραμε, με διάφορους ελιγμούς,  και ορίστε τώρα διαφεύγουμε  κολυμπώντας. Επιτέλους, αδέσμευτοι στο ελεύθερο κύμα! Τί είναι αυτή η θελκτική εμπειρία που μας κρατά σε εγρήγορση, μέσα σε τόσα εμπόδια, αν όχι μια επικοινωνία με το βαθύ άγνωστο, το απέραντο ή άπειρο  σύμφωνα με πολλές περιγραφές κορυφαίων του λόγου και της τέχνης;

Σαν μια ενέργεια, μια αόρατη κίνηση από τα βάθη που διαδίδεται από σώμα σε σώμα, από μορφή σε μορφή, αλλά διατηρείται μέσα στο χρόνο. Σαν μια ορμή, ένας παντοτινός έρωτας που ξεπερνά τα εμπόδια, δεν χάνεται, διαδίδεται παντού.

Κοίταξα γύρω μου το συναπάντημα φύσης, ανθρώπων και πραγμάτων. Πώς κινούνται και συγκρατούνται όλα αυτά μεταξύ τους; Δεν μπορεί, υπάρχουν πράγματα αναλλοίωτα μέσα στις εξελίξεις, μια υπέρτατη φυσική δύναμη, πηγή ενέργειας. «Ήλιος ο Ηλιάτορας» όπως φαντάστηκε ο  Ελύτης:  «Κι έχουμε στο κατάρτι μας,  βιγλάτορα παντοτινό τον Ήλιο τον Ηλιάτορα».

Αν πάλι εξετάσουμε τα πράγματα από την οπτική της περίφημης θεωρίας της Έμι Νέτερ  για την αντιστοιχία ανάμεσα στις συμμετρίες στη φύσης και σε αντίστοιχους νόμους διατήρησης όπως συμμετρία στο χρόνο-διατήρηση ενέργειας, συμμετρία χώρου-διατήρηση ορμής και τα παρόμοια, καταλήγουμε σε ανάλογα συμπεράσματα: Υπάρχουν συμμετρίες  στη φύση (αλλά και ευρύτερα στον κοινωνικο-πολιτισμικό  κόσμο) που επισφραγίζονται με νόμους και αν κάποτε οι συμμετρίες ανατρέπονται είναι για να αναδυθεί μια συμμετρία ανώτερης τάξης, διαφορετικά θα εντείνεται μια κατάσταση παρακμής, αστάθειας, ακραίων  φυσικών συνθηκών με κίνδυνο τοπικής- παγκόσμιας κατάρρευσης, ενός θερμικού  θανάτου, μιας πυρηνικής ανάφλεξης. Πόσες αλήθεια ασύμμετρες απειλές σημαδεύουν διαδοχικά τα χρόνια μας, χρόνια ταραγμένα…

Θάθελα, στις συνθήκες πανδημίας, εκτάκτων φυσικών αναγκών,  να  μπορούσαμε να διασώσουμε την τάξη, σε έναν κόσμο αταξίας και χάους.  Να τιθασεύσουμε τα συγκρουόμενα κύματα συνέχειας-ανατροπών, τις μεταλλαγές της συμμετρίας, τη νέα εικόνα που αναδύεται στο βάθος, τους «ελκυστές» βελτίωσης που κατευθύνουν το χρόνο, τα όνειρα, τις ματαιώσεις και τις αγωνίες..

Θάθελα, σε αυτή την παραθαλάσσια περιοχή όπου όλα είναι  κοντινά, διαφανή και αμείλικτα, να αφεθώ, να μείνω για πάντα εδώ, αν μου το επέτρεπαν οι συνθήκες (αχ αυτές οι συνθήκες!).

Θάθελα να συζητήσω για όλα αυτά με τους λουόμενους, αλλά δεν μπορούσα να βρω τις λέξεις, τους κώδικες επικοινωνίας, δεν βγαίνει σε λόγια αυτό…

Ίσως δεν ξέρουν την ασύλληπτη νομοτέλεια, ώσπου στο τέλος, κάτω από τα περίεργα και ανήσυχα βλέμματά τους, «αν μου συμβαίνει  κάτι», προτίμησα να ετοιμάσω τα πράγματά μου και να αποχωρήσω, δίνοντας ραντεβού για την επόμενη μέρα. Ήταν ήδη αργά τα απόγευμα.

 

 

 

Print Friendly, PDF & Email

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here