Η άνεργη τουριστική Ελλάς – Ο τουρισμός ως μονοκαλλιέργεια και οι επιπτώσεις του

ΔΙΑΓΩΓΗ ΚΟΣΜΙΑ απο τον ΠΑΝΟ ΣΩΚΟ

“ Να μην γίνουμε τα γκαρσόνια της Ευρώπης…” ήταν μία φράση -επιχείρημα που ακουγόταν συχνά πριν μερικές δεκαετίες απ’ όσους  αντιδρούσαν στην μετατροπή του παραγωγικού ιστού της χώρας σε αμιγώς τουριστικό, όπως επέβαλε τότε  η … μοιρασιά των οικονομικών δραστηριοτήτων των χωρών της Ε.Ε. Αυτό το ρόλο είχαν επιφυλάξει στη Ελλάδα του ήλιου και της θάλασσας.

  Έτσι λοιπόν  η Ελλάδα από μία χώρα με ισχυρή αγροτική οικονομία αλλά και ικανοποιητική  ελαφρά βιομηχανία που συμπλήρωνε τα έσοδα της από τον τουρισμό, άρχισε να γίνεται σταδιακά μία χώρα που εγκατέλειπε την αγροτική παραγωγή και άλλες παραγωγικές δραστηριότητες, όπως π.χ την ελαφρά βιομηχανία, και στρεφόταν εξ’ ολοκλήρου στον τουρισμό. Είναι χαρακτηριστικό ότι πολλές δραστηριότητες από εκείνη την περίοδο και μετά σταδιακά ουσιαστικά έγιναν απαγορευτικές και εγκαταλείφθηκαν  λόγω των ασφυκτικών ευρωπαϊκών περιορισμών αλλά και επειδή  οι ελληνικές κυβερνήσεις, δεν έδωσαν κίνητρα και δεν ενίσχυσαν τον εκσυγχρονισμό της παραγωγής.

Η Ελλάδα σήμερα είναι μια ιδανική χώρα για τουρισμό. Υποδέχεται κάθε χρόνο δεκάδες εκατομμύρια τουρίστες, που αυξάνονται συνεχώς.  Στηρίζει την οικονομία της στα τουριστικά έσοδα τα οποία την στήριξαν όλα τα χρόνια της κρίσης.  Ας δούμε την συμμετοχή  του τουρισμού στην οικονομία το 2019 σύμφωνα με μελέτη του ΣΕΤΕ (Σύνδεσμος Ελληνικών Τουριστικών Επιχειρήσεων):

 Συνολική συμμετοχή στο ΑΕΠ 20,8%. Συνολικη συμμετοχη στην απασχόληση 21,7%. Συνολική απασχόληση 946.200. Έσοδα από εισερχόμενο τουρισμό 17,7 δισ χωρίς να περιλαμβάνονται τα έσοδα από κρουαζιέρα. Αφίξεις μη κατοίκων 31,3 εκ χωρίς να περιλαμβάνονται οι αφίξεις απο κρουαζιέρα. Μέση κατα κεφαλήν δαπάνη 564 ευρω χωρίς να περιλαμβάνονται τα ποσά από κρουαζιέρα. Εποχικότητα το 56% των αφίξεων ήταν  Ιούλιο, Αύγουστο ΣΕπτέμβριο. Υποδομή 10.121 ξενοδοχεία και 798.650 κλίνες. Επίσης υπολογίζεται ότι  τουλάχιστον η μία ποσοστιαία μονάδα της ανάπτυξης, ύψους 1,9%, του 2018 προέρχεται από τον τουρισμό.

Ο τουρισμός ως μονοκαλλιέργεια  και οι επιπτώσεις του

 Μόνο που ο τουρισμός ως μονοκαλλιέργεια είναι μία μεγάλη παγίδα για την οικονομία της χώρας γιατί είναι ίσως η πιο ευπαθής δραστηριότητα. Εξαρτάται από απρόσμενους εξωγενείς παράγοντες που δεν μπορείς να τους ελέγξεις, είτε αυτοί προέρχονται από τους ίδιους του ανθρώπους (π.χ ταραχές η τρομοκρατικές επιθέσεις) είτε από τη φύση (σεισμοί λιμοί και καταποντισμοί) και η Ελλάδα είναι μία σεισμογενής χώρα, είτε από μια υγειονομικη πυρηνική βόμβα όπως τούτη την περίοδο με την  πανδημία του κορωνοιού. Όλα  αυτά έχουν αντίκτυπο στον τουρισμό και σε όλη την  οικονομική δραστηριότητα που αναπτύσσεται γύρω από αυτόν ( εμπόριο, εστίαση, προμηθευτές, επικοινωνία, διαφήμιση κ.α). Αυτό ζούμε την φετινή περίοδο λογω της πανδημίας του κορωνοιού.

ΟΙ ελληνικές κυβερνήσεις λοιπόν παροτι αυτοί οι κίνδυνοι είναι κάτι παραπάνω από οφθαλμοφανείς επένδυσαν όλα τα λεφτά στον τουρισμό, και αγνόησαν ένα βασικό κανόνα που λεει οτι η οικονομία μιας χώρας δεν μπορεί να στηρίζεται σε  μονοκαλλιέργεια, είτε  αυτή είναι ο πρωτογενής τομέας, είτε η βιομηχανία, είτε ο  τουρισμός,  είτε οι υπηρεσίες.

Τα αποτελέσματα της τουριστικής μονοκαλλιέργειας είναι περισσότερο ορατά στις καθεαυτό τουριστικές περιοχές.

Ο πρωτογενής τομέας εγκαταλείφθηκε σε τέτοιο βαθμό που σήμερα για να εξυπηρετηθεί ο τουριστικός πληθυσμός γίνονται εισαγωγές αγροτικών προϊόντων, ενω θα μπορούσε, όπως γίνεται στην Κρήτη, να  αναπτυχθεί η αγροτική παραγωγή με την βοήθεια του κράτους παράλληλα με τον τουρισμό με πολλαπλάσια οικονομικα οφέλη και σε τοπικό  και σε εθνικό επίπεδο και να υπάρχει η εναλλακτική πηγή εσόδων για την εθνική οικονομία σε περιόδους  τουριστικής κρίσης, όπως σήμερα.

Η ανεργία των νέων

Ορατά και αρνητικά μακροπρόθεσμα είναι επίσης  τα αποτελέσματα της μονοκαλλιέργειας του τουρισμού και στους νέους ιδίως τους νέους που έχουν πανεπιστημιακη εκπαίδευση. Τους προσφέρει λόγω και της οικονομικής κρίσης μια προσωρινη διέξοδο εποχικής απασχόλησης και μείωσης της ανεργίας αλλα μακροπρόθεσμα δεν δίνει προοπτικές σε αυτους τους ανθρώπους, τους εγκλωβίζει στο πρόσκαιρο λόγω της ανασφάλειας και του φόβου της ανεργίας και τους απομακρύνει από τις επιστήμες που έχουν σπουδάσει η από άλλες πιο φιλόδοξες και με προοπτική  δραστηριότητες γιατί οι ευκαιρίες είναι ελάχιστες και το κράτος δεν επενδύει σε αυτούς.

Κάθε κρίση γεννά και μία ευκαιρία αλλα δίνει αφορμή για επανακαθορισμό προτεραιοτήτων. Σήμερα είναι μία τέτοια στιγμή η πολιτεία μέσα στη νέα οικονομική κρίση λογω της πανδημίας να σχεδιάσει και να υλοποιήσει ένα νέο πολυπλευρο παραγωγικό μοντέλο, αξιοποιώντας προς αυτή την κατεύθυνση τα 32 δισ ευρώ που αναμένει να εισπράξει από το Ταμείο Ανάκαμψης της  Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Print Friendly, PDF & Email

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here