Χαράλαμπος Μπαλτάς: «Σκασιαρχείο» με την ‘Λοξή Τάξη’

Του ΓΙΩΡΓΟΥ ΚΙΟΥΣΗ

O ριζοσπάστης Γάλλος παιδαγωγός Σελεστέν Φρενέ (1896-1966), ήταν ενας δάσκαλος που άφηνε τα παιδιά να ονειρεύονται. Αυτός ήταν ο οποίος αφιέρωσε τη ζωή του στην οικοδόμηση του δημόσιου σχολείου, του «σχολείου του λαού». Πότε μπορεί αυτό να πραγματοποιηθεί; Τώρα. Σήμερα. Περιττή η αναμονή της κατάλληλης ή μεγάλης επαναστατικής στιγμής – αυτό άλλωστε είναι που καθιστά τον Φρενέ και το έργο του ξεχωριστούς. Κάτω από την ομπρέλα αυτής της φιλοσοφίας, δημιουργήθηκε τρία χρόνια πριν (2012) η παιδαγωγική ομάδα «Σκασιαρχείο – Πειραματικοί ψηλαφισμοί για ένα σχολείο της κοινότητας».

«Ηταν το αποτέλεσμα της τυχαίας συνάντησης μιας ομάδας ανθρώπων με κοινούς προβληματισμούς, ιδέες και προτάσεις για το δημόσιο σχολείο, το οποίο διαπνέεται από τις αρχές της παιδαγωγικής του Σελεστέν Φρενέ. Απώτερος στόχος; Ενα ελεύθερο και δημοκρατικό σχολείο, που ενθαρρύνει τη συνεργατική μάθηση και τη σύνδεση με την κοινότητα, ένα σχολείο ανοιχτό στη ζωή και στην κοινωνία», εξηγεί η Σοφία Λάχλου, εκπαιδευτικός της Α/θμιας στη διδασκαλία της γαλλικής γλώσσας, δρ Διδακτικής Μεθοδολογίας, μία εκ των βασικών εμπνευστών του «Σκασιαρχείου» μαζί με τον Χαράλαμπο Μπαλτά, δάσκαλο στο 35ο Δημοτικό Σχολείο Αθηνών.

-Καλή σχολική χρονιά!

Καλό ξεκίνημα με δημοκρατικούς αγώνες, έχοντας στο νου ελευθερία, παιδεία και γλώσσα! Το «Σκασιαρχείο» πάλι μαζί σας. Μετά από δύο αναβολές, για το δημοψήφισμα και τις εκλογές, το υπαίθριο σχολείο της κοινότητας με την ‘Λοξή Τάξη’ ξεκινάει τα «μαθήματα» στο Πεδίο του Άρεως, στο διάστημα 12 – 18 Οκτωβρίου 2015.Πιο συγκεκριμένα, η Παιδαγωγική Ομάδα «Το Σκασιαρχείο – Πειραματικοί ψηλαφισμοί για ένα σχολείο της κοινότητας» και η Περιφέρεια Αττικής εγκαινιάζουν στο Πεδίο Άρεως το έργο του Ζάφου Ξαγοράρη, Λοξή Τάξη (2015) και μαζί μ’ αυτό αναβιώνουν την παράδοση του υπαίθρου σχολείου, μέσα από την ματιά της αποσχολειοποίησης [deschooling], αλλά και τη ματιά των δύσκολων ιστορικών στιγμών της ελληνικής κρίσης.

-Τι κάνει το «Σκασιαρχείο»;

Σε συνεργασία με την Περιφέρεια Αττικής κάνει κάλεσμα για συμμετοχή όλων αυτών των φορέων που θέλουν να εμπλακούν σ’ αυτό το εγχείρημα και στα σχολεία που θέλουν να επισκεφτούν το Πεδίο του Άρεως, μετά κι από την πρόσφατη χρήση του χώρου από τους πρόσφυγες και τα προσφυγόπουλα. Η μέρα της απελευθέρωσης της Αθήνας στις 12 Οκτωβρίου είναι η ημέρα της έναρξης της υπαίθριας διδασκαλίας. Οι δράσεις του προηγούμενου που ετοιμάζει ο Μενέλαος Χαραλαμπίδης κορυφώνονται αυτή την ημέρα και θα ήταν ευχής έργο να έχουμε και την ομάδα προφορικής ιστορίας της Κυψέλης στο σχολείο μας! Σας περιμένουμε λοιπόν! Φορείς συμμετοχής και συνεργασίας είναι, μεταξύ άλλων, το Δίκτυο για τα Δικαιώματα του Παιδιού, ο Νόστος, η Γυναικεία Λογοτεχνική Συντροφιά, το 46ο Γυμνάσιο Αθηνών, ο Σύλλογος Γονέων 36ου Δημοτικού Σχολείου Αθηνών, το 66ο Δημοτικό Σχολείο Αθηνών, το 31ο Νηπιαγωγείο Αθηνών, η «Πυξίδα» από το Ελληνικό Συμβούλιο για τους Πρόσφυγες, ο Συνήγορος του Παιδιού, η Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρία, η Τράπεζα Χρόνου Εξαρχείων, η κατάληψη του ‘Green Park’, το Σωματείο ‘Συνεργάζομαι’, η Πολιτιστική Λέσχη της ΟΛΜΕ, ο θεατρικός οργανισμός «Πόρτα» και το Πανελλήνιο Δίκτυο για το Θέατρο στην Εκπαίδευση. Λογοτέχνες, μουσικοί, εκπαιδευτικοί, αρχιτέκτονες, σκηνοθέτες, εικαστικοί και θεατρολόγοι θα ανταμώσουν σ’ αυτήν την νησίδα στο κέντρο της πόλης της Αθήνας. Σύντομα θα έχουμε την ανακοίνωση του πλήρους προγράμματος, όπου μπορείτε να δηλώσετε και συμμετοχή, είτε συμμετέχοντας με μικρούς και μεγάλους, είτε κάνοντας την δική σας παρουσίαση (skasiarxeio2014@gmail.com).

-Τι θα δούμε;

Σ’ αυτή μπορούμε να δούμε από τη μια τους βομβαρδισμούς, εκεί που έχουμε πολεμικές συρράξεις, όπως στη Συρία, το Κομπάνι ή το Λουγκάνσκ, αλλά και την αποσχολειοποίηση [deschooling] και την υπαίθρια διδασκαλία, ως χώρο που επιτελείται η χωρική και η χρονική εμπειρία του υποκειμένου. Μπορούμε να δούμε τους αγώνες που κάναμε ή κάνουμε ακόμα, για ένα σχολείο για τους Τσιάπας, ένα σχολείο για τη Γάζα, ένα σχολείο για το Κομπάνι ή ένα σχολείο για το Λουγκάνσκ.Μπορούμε ακόμα να δούμε την σχολική αρχιτεκτονική του μεσοπολέμου για τους ημι – υπαίθριους χώρους, όπως για παράδειγμα στο 35ο Δημοτικό Σχολείο Αθηνών ή το σχολείο της Ρόζας Ιμβριώτη, και τα δύο έργα του Νικολάου Μητσάκη.

-Τι ετοιμάζετε;

Θα έχουμε ένα μεγάλο αφιέρωμα για το σχολείο της Ρόζας Ιμβριώτη στη Καισαριανή, από το περιοδικό «Παιδεία και Κοινωνία» όπου θα τεθούν εκ νέου τέτοια θέματα. Επίσης, μπορούμε να δούμε σ’ αυτό το έργο τόσο τον διεθνισμό των αγώνων μας, όσο και την εγχώρια παραγωγή εκπαιδευτικής πολιτικής από την Περιφέρεια Αττικής, να έχουμε κάποτε και θεσμικά ένα υπαίθριο και θερινό σχολείο στο Πεδίο του Άρεως! Επίσης, μπορούμε να δούμε τη Λοξή Τάξη (2015) ως μια επιτάφια περιφορά στο Πεδίο του Άρεως, όπως είναι η «Τελευταία λέξη του Ρατσισμού» (1992) για τον J. Derrida, μια διαμαρτυρία, ένα ταξίδι, μια κιβωτό ή μια βαλίτσα του πρόσφυγα στο πέλαγος της νεωτερικότητας. Για το «Σκασιαρχείο» ο χώρος θα γίνει πρόγραμμα ενός διαρκούς project για τον πόλεμο και την ειρήνη, από τους πρόσφυγες του 1922 στα Δεκεμβριανά (1944) ή από τον Θερσίτη της «Ιλιάδας» στην εθνική παλιγγενεσία του 1821 και την Λεωφόρο των Ηρώων του Νικολάου Μητσάκη. Ή από τις εκκλησίες και τα περιστέρια, τα σύμβολα της ειρήνης που πετούν, στις αναγνώσεις της αντιπολεμικής λογοτεχνίας κάτω από το γλυπτό του τέως βασιλιά Κωνσταντίνου. Ο πόλεμος και η ειρήνη μέσα στο Πεδίο του Άρεως είναι τελικά για μας μια καλή αφορμή για κριτική και αντί – οιδιπόδεια παιδαγωγική! Κι αυτό είναι στην πράξη Πειραματικό Σχολείο!

-Τέλη Οκτωβρίου;

Θα έχουμε μια συνάντηση στον κινηματογράφο «Αλκυονίδα» – με την προβολή της ταινίας του Dannil Losset, «Ο δάσκαλος που άφηνε τα παιδιά να ονειρεύονται» (2006) – όλων των φορέων αυτών που θα υλοποιήσουν εκπαιδευτικά προγράμματα στο χώρο του Πεδίου του Άρεως, με τα Γραφεία Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης και Πολιτιστικών Θεμάτων της Α΄ Διεύθυνσης Π. Ε. Αθηνών, συμμετοχή και έκθεση του έργου των σχολείων που θα επισκεφτούν τον χώρο και μια σειρά από εκδηλώσεις οι οποίες θα μας οδηγήσουν στο θερινό σχολείο στο Πεδίο του Άρεως, το καλοκαίρι του 2016. Το σχολείο της κοινότητας στο Πεδίο του Άρεως ως προς τα χαρακτηριστικά του θα είναι υπαίθριο όλο τον χρόνο και θα αφορά όλα τα σχολεία που θα το επισκέπτονται, αλλά και θερινό, το οποίο θα αφορά έναν αριθμό παιδιών που μένουν στο κέντρο της Αθήνας το καλοκαίρι.

Επίσης, τέλη Οκτωβρίου θα έχουμε μια μεγάλη εκδήλωση από το Γραφείο Πολιτιστικών Θεμάτων για τον Janusz Korczak [Γιανούς Κόρτσακ] με την προβολή της ταινίας του Αντρέι Βάιντα, «Η Θυσία του Κόρτσακ» (1990) και στρογγυλό τραπέζι με την συμμετοχή του Συνηγόρου του Παιδιού, πάλι στο κινηματογράφο «Αλκυονίδα», κοντά στο Πεδίο του Άρεως. Η «Αλκυονίδα» κι αυτή με τη σειρά της συνεισφέρει σ’ αυτό που ονειρευόμαστε, ένα υπαίθριο σχολείο της κοινότητας στο Πεδίο του Άρεως, προκειμένου μέσα από το σινεμά να έχουμε την ορατότητα της παιδικής ηλικίας στην πόλη. Όπως και όλες οι οργανώσεις γύρω από το Πεδίο του Άρεως, με εξέχουσα την πρωτοβουλία του Δικτύου για τα Δικαιώματα του Παιδιού και την καμπάνια του «Η πόλη είμαστε εμείς» (Απρίλης 2015).

 

Print Friendly, PDF & Email

1 ΣΧΟΛΙΟ

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here