Στο διαρκές και αμετακίνητο “σημείο μηδέν” του νεοελληνικού παρανομαστή

 

 

Του ΑΝΤΩΝΗ ΣΚΟΡΔΙΛΗ

“Σαν ψέμα ξεκινήσαμε και σαν αλήθεια πάμε …”
Αλιεύουμε την φράση από τους “Επισκέπτες Ονείρου”, το πρώτο μυθιστόρημα του πολύ ξεχωριστού νεοέλληνα συγγραφέα (με τετραπληγία) Ανδρέα Κουζέλη. Όχι για να γράψουμε κάτι εγκωμιαστικό για τον ίδιο, αλλά διότι αυτή η βγαλμένη από τον πολύ ιδιαίτερο νου του φράση αποκωδικοποιεί τη νεοελληνική πραγματικότητα με τρόπο τόσο περιεκτικό όσο καμία άλλη.
“Σαν ψέμα ξεκινήσαμε και σαν αλήθεια πάμε…”
Μια ολόκληρη γενιά καταδικάστηκε σε αφανισμό: πριν, κατά τη διάρκειά του και μετά τον “εμφύλιο”. Ο ανθός της ελληνικής κοινωνίας, το πιο ζωντανό κομμάτι της, αυτοί που ήθελαν μα δεν μπορούσαν. Δεν τους επιτράπηκε ποτέ να μάθουν αν και τι μπορούν, απλώς καταδικάστηκαν για το “θέλω” τους. Ποιος τους καταδίκασε – οι ξένοι, οι εχθροί, οι δικοί τους; – λίγη έχει σημασία, κανένας λόγος ενοχής δεν είναι αρκετός για να επιβάλλει μια ολόκληρη “ζωή στο ψέμα”. Όλοι οι άλλοι – άθλιοι, φοβισμένοι, μικροαστοί, κυράδες, φιλάνθρωποι, παπάδες – ποτέ δεν έβλεπαν, δεν άκουγαν, δεν ήξεραν, ποτέ σε παρόντα χρόνο όταν το έγκλημα εξελισσόταν. Μόνο το μέγα ζωτικό ψεύδος της άγνοιας, μόνο η μέγιστη ζωτική ενοχή απέμεινε η μια και μοναδική συνεκτική αλήθεια. Το μυστήριο, το τυπικό σε όλους τους μικρόκοσμους μυστικό της κλειστής διπλανής πόρτας, μεγεθυμένο σε καθολικό μυστικό.

“Σαν ψέμα ξεκινήσαμε και σαν αλήθεια πάμε …”

Ποιος άνοιξε την πόρτα; (άλλη μια φράση αλιευμένη από το ίδιο μυθιστόρημα του ξεχωριστού αυτού συγγραφέα). Κανένας και ποτέ σε παρόντα χρόνο. Με το ίδιο πάντα ζωτικό ψέμα να πιέζει τις υπαρξιακές άμυνες στα όριά τους ζητώντας διαρκώς να αντικατασταθεί από ένα άλλο ομοειδές αλλά μεγεθυμένο ψέμα. Για να μπορέσει να ξεχαστεί. 1-1- 4, η ώρα του επόμενου μεγάλου πανηγυριού, η ώρα της υπαρξιακής εκτόνωσης, η ώρα της παιδείας, αλλά και πάλι για πολύ λίγο. Μέχρι τη στιγμή που η καταστολή έκλεισε ξανά την πόρτα και η “Ελλάς Ελλήνων Χριστιανών” επανήλθε στη φυσική αισθητηριακή της κατάσταση: να μην βλέπει, να μην ακούει, να μην ξέρει …

“Σαν ψέμα ξεκινήσαμε και σαν αλήθεια πάμε…”

Και κύλησαν τα χρόνια της καταστολής με ελάχιστες σε παρόντα χρόνο αντιστάσεις, κάποιοι αυτό-εξόριστοι στο δικό τους ευρωπαϊκό ζωτικό ψεύδος προετοίμαζαν άθελά τους, ασυνείδητα (έτσι πάντα γίνεται με τα ζωτικά ψεύδη) το επόμενο μεγεθυμένο ζωτικό ψεύδος της … κάθαρσης όλων των προηγούμενων. Εντός τειχών, στα ενδότερα της κλειστής πόρτας, μια ομάδα νέων ανθρώπων βαπτίστηκε “γενιά” συμπληρώνοντας τη νομοτέλεια της μεγέθυνσης. Αντεθνικώς δρώντες τα χρόνια της δικτατορίας, αναρχικά μιάσματα τις μέρες της εξέγερσής τους, ηρωική γενιά του πολυτεχνείου μετά την παράδοση των κλειδιών (της κλειστής πόρτας) στα στιβαρά χέρια του επονομασθέντος και Εθνάρχη. Λίγα χρόνια αργότερα θα χρεώνονταν και αυτοί, το ίδιο ζωτικό ψεύδος, την ίδια ενοχή, στο πολλαπλάσιο μεγεθυμένη, άθελά τους και αυτοί (έτσι συμβαίνει πάντα) αιχμάλωτοι στην ανάγκη μεγέθυνσης των ζωτικών ψευδών.

“Σαν ψέμα ξεκινήσαμε και σαν αλήθεια πάμε…”

Ήρθε νομοτελειακά στα πράγματα και ο φορέας των λαϊκών ελπίδων σοσιαλιστής, βάφτηκε ο ήλιος πράσινος, σήμανε η ώρα δικαίωσης των αδικαίωτων γενεών. Η χώρα της διαχρονικής σιωπής που σε παρόντα χρόνο ποτέ δεν άκουγε, δεν έβλεπε, δεν ήξερε τίποτε, αίφνης έγινε χώρα διαχρονικά αντιστεκόμενων γενεών που πλέον απολάμβαναν την μέγιστη ιστορική τιμή της δικαίωσής τους. Ίσως, με κριτήρια πυκνότητας χρόνου, η μεγαλύτερη μεγέθυνση ζωτικού ψεύδους στην νεοελληνική ιστορική αλυσίδα των ψευδών, η απόπειρα μετάλλαξης του υπαρξιακού της χώρας των νεοελλήνων μεταπολεμικού ψεύδους σε ιστορικό.

“Σαν ψέμα ξεκινήσαμε και σαν αλήθεια πάμε…”

Απόλυτα μεγεθυμένο, καθαγιασμένο πλέον σε “ιστορικό” το ζωτικό ψεύδος, άρχισε πλέον να νομίζει ότι μιλάει, ότι ακούει, ότι ξέρει. Σε φόντο ευρωπαϊκό, η παράσταση της εξωστρέφειας εξελίχτηκε μέσα από τις διάφορες φάσεις της (λίγη σημασία έχει η αποδεικτική απόδοση των λεπτομερειών της) μέχρι την στιγμή που άξαφνα τα φώτα έσβησαν. Οι δικαιωμένες γενιές που ξεγελώντας διαδοχικά τα ζωτικά ψεύδη με μεγαλύτερα υποβλήθηκαν στην συνεκτική φαντασίωση ότι τα υπερέβησαν, άξαφνα υποχρεώθηκαν να υποβληθούν σε ένα σοκ επαναφοράς της μνήμης (γνωστό στην τρέχουσα καθομιλουμένη ως Μνημόνιο) περίπου αδιανόητο για τις εξουθενωμένες υπαρξιακές τους άμυνες. Πόσο μάλλον όταν το σοκ αυτό φάνταζε ως το μεγαλύτερο, ως το πιο μεγεθυμένο από όλα τα ψεύδη, ως συμπύκνωση όλων των προηγούμενων. Διότι η αρχή αυτής της αλυσίδας, το υπόβαθρο των επάλληλων μεταπολεμικών ζωτικών ψευδών, πάντα ήταν και είναι χρονικά τοποθετημένο στο μεταπολεμικό ζωτικό ψεύδος της άγνοιας, στο κοινό μυστικό της κλειστής διπλανής πόρτας, στη μέγιστη ζωτική ενοχή.

“Σαν ψέμα ξεκινήσαμε και σαν αλήθεια πάμε…”

Τα ψέματα μοιάζουν να έχουν τελειώσει όμως το ζωτικό τους υπόβαθρο εξακολουθεί να μοιάζει πιο ισχυρό από ποτέ. “Ποιος μπορεί άραγε να ανοίξει την κλειστή πόρτα;” ειλικρινά αναρωτιόμαστε παραφράζοντας το μυθιστορηματικό ερώτημα από τους “Επισκέπτες Ονείρου”. Σίγουρα όχι η φερόμενη ως αριστερή κυβερνητική “λύση σωτηρίας” που κατήγγειλε και καταγγέλλει το φερόμενο ως σοσιαλιστικό ζωτικό ψεύδος δικαίωσης των γενεών την ίδια στιγμή που το μόνο το οποίο στην πράξη επιχείρησε και επιχειρεί είναι η υπέρ-μεγεθυμένη (επί των ημερών της η “δικαίωση” φέρεται να διεκδικήθηκε και να διεκδικείται σε φόντο ευρωπαϊκό ως και παγκόσμιο!) επανάληψη και αναπαραγωγή του! Και, βέβαια, εξίσου σίγουρα, ούτε το σημερινό αντιπολιτευτικό αξιωματικό “μηδέν” που πιστό διαχρονικά στον λόγο ύπαρξής του και καταγγέλλοντας αφ υψηλού και εκ του ασφαλούς το ίδιο ζωτικό ψεύδος που έδωσε και δίνει διαχρονικά λόγο στην ύπαρξή του, στερεί από όλους τους άλλους νομοτελειακά την όποια δυνατότητα να το νιώσουν και να αρχίσουν να διεκδικούν την κάθαρση αυτού και των προϊόντων του από τον ακαθάριστο των νεοελλήνων μεταπολεμικό παρανομαστή.
Ποιος; Ποιοι; Άγνωστο. Πιθανώς κανένας. Με βάση τα ψυχρά δεδομένα, το πιθανότερο…

*Σίγουρα είναι και ο καπιταλισμός, δεν μπορεί να μην είναι και ο καπιταλισμός, αλλά δεν μπορεί και να είναι (η μόνη ερμηνεία για) τα πάντα ο καπιταλισμός, όχι, δεν είναι μόνο ο καπιταλισμός ΗΛΙΘΙΕ. Είναι το πρώτο ψέμα, το βαθιά μεταφυσικό ψέμα που συνόδευσε την ιδιότυπη νεοελληνική προσαρμογή στον οικουμενικό καπιταλιστικό τρόπο, το πρώτο και αμετακίνητο ζωτικό ψέμα που παρεμπόδισε όλα τα άλλα, τα συνδεόμενα με τη «φυσική» καπιταλιστική ολοκλήρωση, να ειπωθούν ως έχουν, να κατανοηθούν ως έχουν, να αμφισβητηθούν ως έχουν. Αυτό το άτιμο το πρώτο ψέμα στο όνομα (της διαρκούς μεγέθυνσης και αναπαραγωγής) του οποίου θυσιάστηκαν, θυσιάζονται και θα συνεχίσουν κατά πάσα πιθανότητα να θυσιάζονται αληθινές ζωές…

Print Friendly, PDF & Email

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here