Οι χαμένοι εξεγείρονται εναντίον των ελίτ

 

Tου Μάρτιν Γουλφ 

Βέρνερ Τύμπκε, «Εργατική τάξη και ιντελιγκέντσια», 1972-1973

ΒΕΡΝΕΡ ΤΥΜΠΚΕ, «ΕΡΓΑΤΙΚΗ ΤΑΞΗ ΚΑΙ ΙΝΤΕΛΙΓΚΕΝΤΣΙΑ», 1972-1973

Και οι χαμένοι ψηφίζουν. Αυτό σημαίνει δημοκρατία — και σωστά. Εάν αισθάνονται αρκετά εξαπατημένοι και ταπεινωμένοι, θα ψηφίσουν τον Ντόναλντ Τραμπ στις ΗΠΑ, τη Μαρίν Λεπέν στη Γαλλία, τον Νίγκελ Φάρατζ στο Ηνωμένο Βασίλειο. Υπάρχουν εκείνοι, ιδιαίτερα η ντόπια εργατική τάξη, οι οποίοι γοητεύονται από το τραγούδι των σειρήνων των πολιτικών που συνδυάζουν τον πρωτογονισμό της σκληρής Δεξιάς, τον κρατισμό της σκληρής Αριστεράς και τον αυταρχισμό αμφότερων. Πάνω απ’ όλα, απορρίπτουν τις ελίτ που κυριαρχούν στην οικονομική και πολιτιστική ζωή των χωρών τους, όπως αυτές που μαζεύτηκαν πριν λίγες βδομάδες στο Νταβός για το Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ. Οι πιθανές συνέπειες είναι τρομακτικές. Οι ελίτ πρέπει να επεξεργαστούν έξυπνες απαντήσεις. Ίσως να είναι ήδη πολύ αργά.

Οι ελίτ έχουν σταματήσει να ασχολούνται με ανησυχίες που αφορούν εσωτερικά ζητήματα, σχηματίζοντας μια παγκόσμια υπερ-ελίτ. Δεν είναι δύσκολο να καταλάβει κανείς γιατί οι απλοί άνθρωποι, κυρίως οι γηγενείς άνδρες, αισθάνονται αποξενωμένοι. Είναι χαμένοι, τουλάχιστον συγκριτικά. Δεν μοιράζονται εξίσου τα κέρδη. Αισθάνονται ότι τους εκμεταλλεύτηκαν και τους καταχράστηκαν. Μετά την οικονομική κρίση και την αργή ανάκαμψη του βιοτικού επιπέδου, θεωρούν τις ελίτ ανίκανες και επιθετικές. Η έκπληξη δεν έγκειται στο ότι πολλοί είναι θυμωμένοι, αλλά το γεγονός ότι πολλοί δεν είναι.

Στις ΗΠΑ, η «νότια στρατηγική» του Ρίτσαρντ Νίξον, με στόχο την εξασφάλιση της υποστήριξης του Νότου, δημιούργησε πολιτικά αποτελέσματα. Αλλά η βασική στρατηγική της ελίτ του κόμματός του –η αξιοποίηση της οργής της μεσαίας τάξης (κυρίως των ανδρών) απέναντι σε φυλετικές, πολιτισμικές και έμφυλες αλλαγές– έχει αποφέρει πικρούς καρπούς. Η εστίαση στις φορολογικές ελαφρύνσεις και στην απορρύθμιση λένε πολύ λίγα στη μεγάλη πλειοψηφία της βάσης του κόμματος.

Ο κ. Τραμπ, διαμαρτύρονται οι Ρεπουμπλικάνοι ιδεολόγοι, δεν είναι ένας πραγματικός συντηρητικός. Πράγματι, είναι ένας λαϊκιστής. Όπως και οι υπόλοιποι επικρατέστεροι υποψήφιοι, προτείνει απραγματοποίητες φορολογικές περικοπές. Κυρίως, ο κ. Τραμπ τάσσεται υπέρ του προστατευτισμού στο εμπόριο και είναι εχθρικός στη μετανάστευση. Οι θέσεις αυτές απευθύνονται στους υποστηρικτές του, που καταλαβαίνουν ότι έχουν ένα πολύτιμο περιουσιακό στοιχείο: την ιθαγένειά τους. Δεν θέλουν να τη μοιραστούν με αμέτρητους ξενόφερτους. Το ίδιο ισχύει και για τους υποστηρικτές της κ. Λεπέν ή του κ. Φάρατζ.

Οι δυτικές χώρες είναι δημοκρατίες. Τα κράτη αυτά εξακολουθούν να παρέχουν τις νομικές και θεσμικές βάσεις της παγκόσμιας οικονομικής τάξης. Αν οι δυτικές ελίτ περιφρονήσουν τις ανησυχίες των πολλών, οι τελευταίοι θα αποσύρουν τη συναίνεση τους στα σχέδια των ελίτ. Στις ΗΠΑ, η δεξιά ελίτ, αφού έσπειρε ανέμους θερίζει θύελλες. Αλλά αυτό συνέβη μόνο και μόνο επειδή η αριστερή ελίτ έχει χάσει την υποστήριξη της γηγενούς μεσαίας τάξης.

Αν μη τι άλλο, δημοκρατία σημαίνει κυβέρνηση από όλους τους πολίτες. Εάν το δικαίωμα διαμονής και ακόμα περισσότερο αυτό της ιδιότητας του πολίτη δεν προστατεύονται, αυτή η επικίνδυνη δυσαρέσκεια θα μεγαλώσει. Πράγματι, έχει ήδη αυξηθεί σε πάρα πολλά μέρη.

Aναδημοσίευση από Ενθέματα

Print Friendly, PDF & Email

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here