Νίκος Φίλης: Το σχολείο είναι κοσμικό, είναι ανεξίθρησκο, είναι ουδετερόθρησκο

«Την ευθύνη για την εκπαίδευση την έχει η Πολιτεία. Το σχολείο είναι κοσμικό, είναι ανεξίθρησκο, είναι ουδετερόθρησκο.»

Με τα λόγια αυτά ο Νίκος Φίλης έκλεισε οριστικά και αμετάκλητα το θέμα που έχει ανοίξει με τη διδασκαλία του μαθήματος των Θρησκευτικών, λέγοντας ξεκάθαρα ότι της Εκλησίας δεν της πέφτει λόγος κι ότι αυτή δεν είναι η πρώτη φορά που «προβάλλει αντιρρητικό λόγο».

Από την ομιλία του στη Βουλή, στο πλαίσιο της προημερησίας συζήτησης για την παιδεία βγήκε ακόμη μια είδηση ή μάλλον μια προσδοκία του υπουργού: Η αλλαγή στον τρόπο πρόσβασης στα Πανεπιστήμια που έχει εξαγγελθεί μεν αλλά…

«Αυτή η Βουλή, είπε ο κ. Φίλης, μπορεί και πρέπει να καταλήξει στο νέο τρόπο πρόσβασης των παιδιών στα Πανεπιστήμια. Με ευρεία συναίνεση, γιατί οι αλλαγές στην εκπαίδευση και ιδιαίτερα ο τρόπος πρόσβασης στην τριτοβάθμια εκπαίδευση δεν είναι θέμα μιας τετραετίας».

Κατά τα άλλα, στην ομιλία του, ο υπουργός περιγράφοντας το οραμά του για την μεταρρύθμιση που έχει ξεκινήσει, αναφέρθηκε σε σημαντικές μορφές της εκπαίδευσης.

«Εμπνεόμαστε από τον Δημήτρη Γληνό, τον Αλέξανδρο Δελμούζο, τον Μανώλη Τριανταφυλλίδη, τη Ρόζα Ιμβριώτη, τον Κώστα Σωτηρίου, τον Μιχάλη Παπαμαύρο, τον Ευάγγελο Παπανούτσο και πολλούς άλλους πρωτοπόρους ιερουργούς της εκπαίδευσης.»

«Συνεχίζουμε το μακρύ δρόμο της εκπαιδευτικής μεταρρύθμισης, που δεν έγινε όπως χαρακτηριστικά είχε δείξει ο αείμνηστος Αλέξης Δημαράς. Η κυβέρνηση της Αριστεράς εμπνέεται από το έργο και το όραμα των μεγάλων μεταρρυθμιστών διεθνώς αλλά και στη χώρα μας, που εμπνεύστηκαν από το δημοκρατικό σχολείο και το κοινωνικό ζήτημα.»

Με τα λόγια αυτά έδωσε το στίγμα των αλλαγών που σχεδιάζονται στην εκπαίδευση και έχουν στόχο σχολεία ανοιχτά στην κοινωνία.

Ο υπουργός παιδείας, έκανε ιδιαίτερη αναφορά στην κατοχύρωση των στοιχειωδών δικαιωμάτων των ιδιωτικών εκπαιδευτικών, στην οποία προχώρησε η κυβέρνηση και αποτελεί  προϋπόθεση για την αξιοπιστία της ιδιωτικής εκπαίδευσης.

«Απειλούμενος και φοβισμένος δάσκαλος, δάσκαλος που του αμφισβητούν την αξιοπρέπεια δεν μπορεί να αποτελεί παράδειγμα για τα παιδιά», είπε.

Επίσης προχωρήσαμε στην αναγνώριση ασφαλιστικών δικαιωμάτων για δεκάδες χιλιάδες εργαζόμενους εκπαιδευτικούς σε φροντιστήρια.

 To τριετές σχέδιο της μεταρρύθμισης

Οι μεταρρυθμίσεις που προδιαγράφονται είπε, έχουν σκοπό έχουν να εκσυγχρονίσουν τη λειτουργία του σχολείου, αλλά, κυρίως, να το μετατρέψουν σε ένα χώρο που προσφέρει τη χαρά της γνώσης και της ανακάλυψης στους μαθητές προετοιμάζοντας όχι ανταγωνιστές αλλά δημοκρατικούς πολίτες.

Επεξεργαζόμαστε ένα συνολικό τριετές σχέδιο για την εκπαιδευτική μεταρρύθμιση. Επισημαίνουμε τις τρεις προτεραιότητές του:

α. Δεκάχρονη υποχρεωτική εκπαίδευση και αλλαγή του Γυμνασίου, ώστε να παρέχει την εγκύκλια παιδεία σε όλα τα παιδιά. Προς την κατεύθυνση αυτή ήδη καταργήσαμε τη σωρεία εξετάσεων, που μετέτρεπαν το Γυμνάσιο σε εξεταστικό κέντρο και υποβάθμιζαν την μορφωτική διαδικασία, αύξαναν το άγχος των παιδιών και συρρίκνωναν τον ωφέλιμο διδακτικό χρόνο.

β. Κατάργηση των Πανελληνίων εξετάσεων για τα ΑΕΙ. Αυτό προϋποθέτει αλλαγή τουλάχιστον των δύο τελευταίων τάξεων του Λυκείου καθώς και αλλαγές στα ΑΕΙ. Ενώ στο Γυμνάσιο τα παιδιά θα διδάσκονται μαθήματα σε εύρος, στο Λύκειο θα επικεντρώνονται και θα διδάσκονται σε βάθος. Επίσης μελετάμε την πρόταση η εισαγωγή να γίνεται σε σχολές και όχι σε τμήματα των ΑΕΙ. Ο ισχύων τρόπος πρόσβασης στα πανεπιστήμια, έχει εξαντλήσει τη δυναμική του.

Αυτή η Βουλή, είπε ο κ. Φίλης, μπορεί και πρέπει να καταλήξει στο νέο τρόπο πρόσβασης των παιδιών στα Πανεπιστήμια. Με ευρεία συναίνεση, γιατί οι αλλαγές στην εκπαίδευση και ιδιαίτερα ο τρόπος πρόσβασης στην τριτοβάθμια εκπαίδευση δεν είναι θέμα μιας τετραετίας.

Προτείνω, και ελπίζω να έχω στο σημείο αυτό τη σύμφωνη γνώμη όλων των κομμάτων, το κρίσιμο αυτό ζήτημα να ανατεθεί στην Επιτροπή Μορφωτικών Υποθέσεων της Βουλής, η οποία, πρέπει, αξιοποιώντας το πόρισμα της Επιτροπής Διαλόγου, να καταλήξει σε οριστικά συμπεράσματα για τον τρόπο εισαγωγής στα Πανεπιστήμια, σε εύλογο χρονικό διάστημα, ώστε τα παιδιά που θα μπουν στο Λύκειο από του χρόνου να γνωρίζουν με ποιο σύστημα θα μπουν στα πανεπιστήμια.

γ. Ενιαίος χώρος Έρευνας και Εκπαίδευσης.

Ο Ενιαίος χώρος στοχεύει στον επανακαθορισμό των σχέσεων ανάμεσα σε Πανεπιστήμια, ΤΕΙ και Ερευνητικά Κέντρα, τις συνέργιες, καθώς και τη διασφάλιση της βιωσιμότητάς τους. Σε αυτήν την κατεύθυνση σημαντικό ρόλο θα παίξει ένα αναμορφωμένο και αναβαθμισμένο όργανο αξιολόγησης των Πανεπιστημίων, των ΤΕΙ και των Ερευνητικών Κέντρων.

δ. Ιδιωτικά ΑΕΙ

Από μερικούς προβάλλεται η πανάκεια των ιδιωτικών πανεπιστημίων, ότι με αυτά θα διορθωθούν τα κακώς κείμενα στα δημόσια ΑΕΙ και θα αναπτυχθεί μια αγορά εκπαιδευτικών ευκαιριών.

Όσοι υποστηρίζουν αυτά δείχνουν μια βαθιά άγνοια της ευρωπαϊκής πραγματικότητας όπου τα ιδιωτικά πανεπιστήμια δεν αποτελούν μέρος της εκπαιδευτικής τους κουλτούρας, ο αριθμός τους είναι πολύ μικρός και στην πλειοψηφία τους είναι υποβαθμισμένα. Αντιθέτως τα δημόσια πανεπιστήμια και στην Ευρώπη και στη χώρα μας, με μεικτά χρηματοδοτικά συστήματα, προηγούνται μακράν ως προς το επίπεδό τους.

Τι άλλο δηλώνει το γεγονός ότι οι απόφοιτοι των δημόσιων πανεπιστημίων είναι τόσο περιζήτητοι στην Ευρώπη; Γιατί οι απόφοιτοι των πανεπιστημίων μας παίρνουν ποσοστιαία τόσες πολλές υποτροφίες στα ευρωπαϊκά αλλά και στα αμερικανικά πανεπιστήμια; Γιατί οι ερευνητές μας διακρίνονται διεθνώς και φέρνουν στη χώρα μας προγράμματα αξίας δεκάδων εκατομμυρίων ευρώ κάθε χρόνο;

«Το δημόσιο πανεπιστήμιο που το έχει αγνοήσει η πολιτεία, είπε, προσπαθούμε να το στηρίξουμε με τις υποτροφίες, τις μεταδιδακτορικές χορηγίες και τις νέες θέσεις ΔΕΠ, αντιμετωπίζοντας προβλήματα που δημιουργεί η δημοσιονομική λιτότητα αλλά και το πρόβλημα της φυγής νέων επιστημόνων που τα χρόνια της κρίσης και της διακυβέρνησης ΝΔ και ΠΑΣΟΚ πήρε πρωτοφανείς διαστάσεις».

Τι είπε για διορισμούς, χρηματοδότηση: 

Ο κ. Φίλης είπε ότι έχουν καταθέσει  στους θεσμούς ολοκληρωμένη μελέτη για την αναγκαιότητα 20.000 διορισμών στην επόμενη τριετία, αρχής γενομένης από του χρόνου με νέο σύστημα διορισμών ενώ από φέτος έσπασε το καθεστώς αδιοριστίας με το διορισμό 470 εκπαιδευτικών διοριστέων του διαγωνισμού του ΑΣΕΠ του 2008.

«Η σταδιακή αύξηση των δημοσίων κονδυλίων για την παιδεία είναι αναγκαία προκειμένου η Ελλάδα να συγκλίνει με τον μέσο όρο της ευρωζώνης. Η αύξηση των δαπανών θα παρακολουθήσει τη γενικότερη πορεία αύξησης του ΑΕΠ. Επί του παρόντος σταματήσαμε την κατρακύλα των δημόσιων δαπανών στο 2,8 % του ΑΕΠ όταν το μεσοπρόθεσμο πρόγραμμα της κυβέρνησης Σαμαρά Βενιζέλου προέβλεπε ότι το 2018 θα συρρικνώνονταν ακόμη περισσότερο 1,9% του ΑΕΠ.»

Προσφυγικό

«Κάθε  παιδί έχει δικαίωμα στη μόρφωση όσο μείνει στη χώρα μας. Την ευθύνη την έχει η πολιτεία. Η κοινωνία έχει ανταποκριθεί με ανθρωπιά για τους πρόσφυγες. Έχει αντιδράσει στις περιθωριακές, ξενοφοβικές συμπεριφορές. Δεν θέλει παιδιά σε γκέτο, αλλά παιδιά σε σχολεία, στην αρχή σε απογευματινές τάξεις υποδοχής»

Με την χρηματοδότηση του Διεθνούς Οργανισμού Μετανάστευσης και της Ευρωπαϊκής Ένωσης αλλά και με ελληνικούς πόρους , ο κ. Φίλης δήλωσε ότι ξεκινάει στις 10 Οκτωβρίου το πρόγραμμα εκπαίδευσης 2000 μαθητών από 7 κέντρα φιλοξενίας σε γειτονικά σχολεία σε Αττική, Μακεδονία και Ήπειρο.

Θρησκευτικά

«Δεν πρόκειται για μια σύγκρουση Πολιτείας-Εκκλησίας. Τα θρησκευτικά από ομολογιακό μάθημα γίνονται μάθημα γνώσης των θρησκειών «.

Όπως είπε ο υπουργός, τα νέα προγράμματα των Θρησκευτικών έχουν εκπονηθεί από επιτροπή του ΙΕΠ με τη συμμετοχή θεολόγων και  μετά από σε διάλογο με εκπροσώπους της εκκλησίας και διδάσκονται  πιλοτικά σε συγκεκριμένα σχολεία εδώ και τρία χρόνια, δηλαδή και επί διακυβέρνησης ΝΔ-ΠΑΣΟΚ. Τώρα είπε, ήρθε η ώρα της αξιολόγησης και της εφαρμογής.

Τα θρησκευτικά είναι ένα μάθημα όπως όλα τα άλλα. Και στο πλαίσιο των μεταρρυθμίσεων προωθούμε τον εκσυγχρονισμό και τη βελτίωση, δηλαδή, τη στοχευμένη αλλαγή όλων των μαθημάτων.

Για την Εκκλησία είπε ότι «προβάλλει αντιρρητικό λόγο. Δεν είναι η πρώτη φορά.
Και για τα ισχύοντα βιβλία είχε διαφωνήσει αλλά η τότε κυβέρνηση ΠΑΣΟΚ τα ενέκρινε.
«Την ευθύνη για την εκπαίδευση την έχει η Πολιτεία. Το σχολείο είναι κοσμικό, είναι ανεξίθρησκο, είναι ουδετερόθρησκο.»

Δεν είναι μόνο η συνταγματική επιταγή. Είναι και η πραγματικότητα της σημερινής σχολικής τάξης, πολυθρησκευτικής και πολυεθνικής σε πολλές περιπτώσεις, που επιβάλλει ένα μάθημα γνώσης όλων των θρησκειών. Είναι ο σύγχρονος κόσμος, όπου οι θρησκείες διαδραματίζουν έντονο ρόλο. Σχεδιάσαμε ένα μάθημα που επιπλέον θα είναι ελκυστικό γιατί θα διδάσκεται με σύγχρονες παιδαγωγικές μεθόδους και όχι μετατρέποντας την αίθουσα σε κάποιου είδους άμβωνα.

Όλη η προσπάθειά μας ,κατέληξε ο υπουργός παιδείας, είναι το δημόσιο σχολείο να γίνει ακόμη καλύτερο, ένα σχολείο ποιότητας και ισότητας. Στα χρόνια της κρίσης επιδεινώθηκαν οι εκπαιδευτικές και κοινωνικές ανισότητες. Με προκάλυμμα τη θεωρία της Αριστείας περιορίστηκε το ποσοστό των παιδιών από τις λαϊκές και μεσαίες τάξεις που πήγαιναν στην τριτοβάθμια εκπαίδευση και αυξήθηκε το ποσοστό των παιδιών από τις τάξεις των ευπόρων και των μορφωμένων.

  Δεν θέλουμε τα σχολεία να λειτουργούν με κουπόνια

Για τις κατηγορίες που του αποδίδονται περί μη αριστείας, ο κ. Φίλης απάντησε ως εξής:

«Θέλουμε όλα τα δημόσια σχολεία να είναι άριστα. Δεν θέλουμε να αντιμετωπίζονται οι μαθητές ως πελάτες όπως τους έχει αποκαλέσει ο κ. Μητσοτάκης στο συνέδριο της ΝΔ.
Δεν θέλουμε τα σχολεία να λειτουργούν με κουπόνια. Δεν θέλουμε το κράτος να εγκαταλείψει τα σχολεία και να δίνει κουπόνια για να επιλέγουν οι γονείς το δημόσιο ή ιδιωτικό σχολείο των παιδιών τους, δημιουργώντας έτσι σχολεία πρώτης, δεύτερης και τρίτης κατηγορίας, καθιστώντας εμπόρευμα και όχι δικαίωμα τη γνώση, υποβαθμίζοντας τους εκπαιδευτικούς, σπέρνοντας διακρίσεις εις βάρος των παιδιών, συχνά και την ξενοφοβία. Αυτή είναι η διεθνής εμπειρία με τα κουπόνια που συζητεί ο κ. Μητσοτάκης.
Υπερασπιζόμαστε το δημόσιο σχολείο της γειτονιάς.»

»  Δεν θέλουμε, κατέληξε ο υπουργός,  η αγορά να είναι ο αξιολογητής της εκπαίδευσης. Γι αυτό η οποιαδήποτε αξιολόγηση πρέπει να στηρίζεται σε εκπαιδευτικά κριτήρια να αποτιμά την ανταπόκριση του κράτους προς τις εκπαιδευτικές ανάγκες.

Προέχει η συλλογική μορφή αυτοαξιολόγησης των σχολικών μονάδων.
Γνωρίζουμε ότι η δημοκρατική εκπαιδευτική μεταρρύθμιση, που στηρίζεται στον εκπαιδευτικό και επιδιώκει την εκπαιδευτική ισότητα και ποιότητα υπέρ των μαθητών βρίσκεται στον αντίποδα των νεοφιλελεύθερων δογματισμών που τόσο πλήρωσε η κοινωνία μας τα τελευταία χρόνια.»

Κλείνοντας την ομιλια του ο κ. Φίλης έκανε αναφορά στον πρωτοπόρο ιστορικό της εκπαίδευσης, Αλέξη Δημαρά : «Συνεχίζουμε το μακρύ δρόμο της εκπαιδευτικής μεταρρύθμισης, που δεν έγινε όπως χαρακτηριστικά είχε δείξει ο αείμνηστος Αλέξης Δημαράς. Η κυβέρνηση της Αριστεράς εμπνέεται από το έργο και το όραμα των μεγάλων μεταρρυθμιστών διεθνώς αλλά και στη χώρα μας, που εμπνεύστηκαν από το δημοκρατικό σχολείο και το κοινωνικό ζήτημα.

 

Print Friendly, PDF & Email

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here