Ειρήνη Γκόνου:Μήπως και αποτραπεί η προφητεία του Ερυσίχθoνα

 

Του ΓΙΩΡΓΟΥ ΚΙΟΥΣΗ

La prophecie dErysichthon, η έκθεση του Μίλτου Παντελιά και της Ειρήνης Γκόνου η οποία πραγματοποιείται στην Galerie JeanClaude Altoe, 62, rue JeanJacques Henner, Wittersdorf στην Γαλλία. Το εισαγωγικό σημείωμα της έκθεσης έγραψε η ιστορικός τέχνης Claire Kueny.

Μιλάμε με την εικαστικό Ειρήνη Γκόνου.

-Ποιος είναι ο Ερυσίχθoνας  και γιατί ερχόμαστε να τον αναζητήσουμε πάλι σήμερα;

Μάρτυρας ενός τραγικού μύθου, η μορφή του Ερυσίχθoνα, στις Μεταμορφώσεις του Οβίδιου, βρίσκεται ανάμεσα σε αυτές του Μινόταυρου, του Δαίδαλου και του Ίκαρου, εξ ίσου διαχρονική και προφητική, εξ’ ίσου μεγάλη και εμβληματική.

O μύθος λέει πως ένας ηγεμόνας της Θεσσαλίας ο Ερυσίχθονας ο Αλαζόνας, θέλησε να κόψει μια αιωνόβια βελανιδιά το ιερό δέντρο της θεάς Δήμητρας, θεάς της γης των καρπών και των εποχών. Ο λόγος ήταν να κάνει ακόμα μεγαλύτερη την εξουσία και την κυριαρχία του και να έχει τον απόλυτο έλεγχο. Οι σύντροφοί του που γνώριζαν την δύναμη που είχαν τα δέντρα που κατοικούσαν οι νύμφες Δρυάδες, αρνήθηκαν να εκτελέσουν την διαταγή του. Μαινόμενος ο Ερυσίχθων άρπαξε τον πέλεκυ και έκοψε στα δύο την αρχαία βελανιδιά απ’ όπου πετάχτηκε το αίμα της νύμφης που το κατοικούσε. Ο Ερυσίχθωνας γίνεται με αυτή του την πράξη καταστροφέας της φύσης και της ζωής. Η Δήμητρα, τρελή από θυμό, ζητάει από την Πείνα να ρίξει τα ξόρκια της στον ηγεμόνα. Η ποινή είναι τραγική. Έκτοτε ο Ερυσίχθωνας αέναα πεινασμένος δεν θα χορτάσει ποτέ. Το τραγικό τέλος του μυθικού βασιλιά θα είναι να προσπαθεί να χορτάσει φτάνοντας τον στο τέλος να τρώει τις ίδιες του τις σάρκες.

-Ο συμβολισμός της έκθεσης;

Επικαλούμενοι την φιγούρα του τρομακτικού  Ερυσίχθoνα, όχι  περιγραφικά, αλλά ως σύμβολο μιας εποχής που ερυσιχθoνικά καταστρέφει την φύση και το περιβάλλον, η έκθεση με τίτλο Η Προφητεία του Ερυσίχθoνα, ήταν το έναυσμα που ένωσε καλλιτεχνικά τις δυνάμεις μας. Όμως στην εικαστική του εκδοχή ο μύθος ζητάει μία νέα ευκαιρία για την κάθαρση της τραγωδίας του. Και εάν ο Ερυσίχθoνας μετανοούσε; Τι θα μπορούσαν σήμερα να αλλάξουν τα δάκρυα του Ερυσίχθoνα;

Μεγαλωμένοι με τους μύθους της Αρχαίας Ελλάδας και οι δυο μας καλούμε το κοινό να  ξανασκεφτούμε τη θέση της φύσης στις σύγχρονες κοινωνίες και μας εισάγουν έναν νέο Ερυσίχθoνα.

-Στη ζωγραφική του Μίλτου Παντελιά αφουγκραζόμαστε τον ήχο των κυμάτων της θάλασσας;

Μας μεταφέρει δίπλα σε αυτό που είναι η απεραντοσύνη της. Την ηρεμία ή την ταραχή της. Παρότι οικίες, οι θάλασσες στα χρώματα της σέπιας του Μίλτου Παντελιά φαντάζουν απόμακρες, αρχαίες. Θάλασσες που εμφανίζονται σαν μέσα από στοές, ξεχασμένα τοπία της νοσταλγίας. Νεκρές φύσεις. Όμως αυτό που πάντα χαρακτηρίζει τα έργα του Μίλτου Παντελιά είναι η επεξεργασία της ζωγραφικής επιφάνειας και η έννοια του παλίμψηστου, η εισαγωγή του παρελθόντος στο παρών- της μυθολογίας στη σημερινή πραγματικότητα.

-Λιγότερο απεικονιστική και περισσότερο μέσα από την χρήση και την προστατευτική ιδιότητα των φυσικών υλικών δομείται η εικόνα στο έργο σας;

Έτσι είναι.  Φύλλα φτερά, καλάμια, σαν κρεμαστοί κήποι, τα υφάσματα και τα κολλάζ με τα υλικά που εμβαπτίζονται σε φυτικές βαφές, σχηματίζουν μια δαιδαλώδη πορεία στο χώρο της έκθεσης καλώντας τον θεατή στην περιπλάνηση. Σε κάποια άλλα έργα η γραφή έρχεται να προσθέσει το νόημα της ή την εικόνα της. Γραφές ελληνικές, λατινικές, αραβικές, γραφές αρχαϊκές συγκατοικούν ή αλληλεπικαλύπτονται όπως τα  στρώματα της ιστορίας. Στα καλάμια η γραφή γίνεται φυλαχτό. Εμπνεόμενη από την ανιμιστική και την συγκριτική σκέψη, τα έργα της Ειρήνης Γκόνου, εύθραυστα κολλάζ και συνθέσεις με υφάσματα μας ψιθυρίζουν τα μυστικά των νυμφών και μας μεταφέρουν τα δάκρυα του Ερυσίχθoνα.

 

Print Friendly, PDF & Email

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here