Δρ Πάνος Στάμου: « Ο Ιωάννης Καποδίστριας στη Ρωσία»

 

 

Του ΓΙΩΡΓΟΥ ΚΙΟΥΣΗ 

Τη Δευτέρα, ώρα  18:00, στη Εταιρία Προστασίας Περιβάλλοντος και Πολιτιστικής Κληρονομιάς (Τριπόδων 28, στην Πλάκα) θα πραγματοποιηθεί ειδική εκδήλωση, στην οποία θα παρουσιαστεί το πέμπτο βιβλίο των εκδόσεων ΚΕΡΙΕ, στη σειρά «Βιβλιοθήκη ΚΕΡΙΕ» με τίτλο « Ο Ιωάννης Καποδίστριας στη Ρωσία». Συγγραφέας του είναι ο μεγάλος Ρώσος ιστορικός ελληνιστής καθηγητής Γκριγκόριι Άρς, Επίτιμος Διδάκτορας του ΕΚΠΑ. Η εκδήλωση εντάσσεται στη συμμετοχή του ΚΕΡΙΕ στις γενικές εκδηλώσεις εορτασμού του «2016, Έτους Φίλίας Ελλάδας και Ρωσίας» και πραγματοποιείται με την υποστήριξη και συνεργασία της Ρωσικής πρεσβείας στην Αθήνα. Θα χαιρετίσει Εκπρόσωπος της Ρωσικής πρεσβείας, θα ανοίξει την εκδήλωση ο Πρόεδρος του ΚΕΡΙΕ καθηγητής Δρ.Δρ. Εμμ. Μαρμαράς, θα παρουσιάσει την εκδοτική δραστηριότητα ο Γενικός Γραμματέας Δρ. Π. Στάμου και θα παρουσιάσει το βιβλίο το Μέλος της Επιστημονικής Επιτροπής Δρ. Γιάννης Καρράς. Την εκδήλωση θα συντονίσει ο Έφορος Δ. Σχέσεων κ. Εμμ. Λιγνός. Κατά την εκδήλωση θα τιμηθεί ο Μέγας Δωρητής, Μέλος του ΚΕΡΙΕ Δρ. Αθανάσιος Γκέρτσος.

Στα πλαίσια των σκοπών και στόχων του το ΚΕΡΙΕ, πέρα από τις επιστημονικές εκδηλώσεις, έχει πραγματοποιήσει έναν ικανό αριθμό εκδόσεων, οι οποίες καταγράφουν τις ιστορικές πληροφορίες που είναι το αποτέλεσμα των ερευνητικών προσπαθειών των μελών του.

Έχουν πραγματοποιηθεί μέχρι σήμερα 2 έντυπες και 2 ηλεκτρονικές εκδόσεις Πρακτικών Ημερίδων του. Επίσης, έχουν εκδοθεί 5 βιβλία και ετοιμάζεται η έκδοση και άλλων 3.

Τι είναι το Κέντρο Ελληνο-Ρωσικών Ιστορικών Ερευνών;

Το Κέντρο Ελληνο-Ρωσικών Ιστορικών Ερευνών (ΚΕΡΙΕ)  είναι ένας επιστημονικός οργανισμός, που ιδρύθηκε το 2005 από 24 Ιδρυτικά Μέλη, τα οποία έχουν σημαντική παρουσία στην ελληνική επιστημονική κοινότητα. Είναι νομικά αναγνωρισμένο μη κερδοσκοπικό, ιδιωτικού χαρακτήρα Ερευνητικό Κέντρο.

Το Δ.Σ του Κ.Ε.ΡΙ.Ε; 

Υπάρχει επταμελές Δ.Σ., το οποίο εκλέγεται ανά τριετία. Σήμερα Πρόεδρος του ΚΕΡΙΕ είναι ο καθηγητής στο Πολυτεχνείο Κρήτης Δρ.Δρ. Εμμ. Μαρμαράς, Αντιπρόεδρος η Αν. καθηγήτρια του πανεπιστημίου Θεσσαλίας Δρ. Δώρα Μονιούδη-Γαβαλά, Γενικός Γραμματέας ο Δρ. Π. Στάμου, Ταμίας ο Ερευνητής Πολιτισμού Στ. Μουζάκης, Έφορος Δ. Σχέσεων ο Νομικός κ. Εμμ. Νομικός και Μέλη ο Λαογράφος κ. Π. Καμηλάκης και ο ιστορικός Δρ. Δ. Γαϊτάνης. Πρόεδρος της Επιστημονικής Επιτροπής είναι ο καθηγητής στο πανεπιστήμιο Αιγαίου Δρ. Νικήτας Νικητάκος.

Πότε δημιουργήθηκε, ποιοί οι στόχοι του;

Η ιδέα ξεκίνησε: α) Μετά από αλλεπάλληλες συζητήσεις και ανταλλαγή πληροφοριών σε ό,τι αφορά στην έρευνα ιστορικών αρχείων στη Ρωσία, μετά την αλλαγή πολιτεύματος και την προσβασιμότητα πλέον των Ρωσικών και Ουκρανικών Κρατικών και άλλων αντιστοίχων Αρχείων, που είναι σχετικά με την Ελληνική Ιστορία, και

β) Από τις υπάρχουσες σχέσεις, με την Ρωσική Ακαδημία Επιστημών  στη Μόσχα και Αγία Πετρούπολη ( Ινστιτούτο Σλαβικών και Βαλκανικών Σπουδών και το Ινστιτούτο Ιστορίας), την Ακαδημία Πολεμικού Ναυτικού και το Ναυτικό Μουσείο της Αγίας Πετρούπολης, το Ορθόδοξο Πανεπιστήμιο Μόσχας, το Ίδρυμα Ελληνικών Ερευνών στη Μόσχα, το Κέντρο Ελληνικού Πολιτισμού της Μόσχας και με άλλους σχετικούς φορείς της Ρωσίας, Ουκρανίας και Κριμαίας.

Εκτιμήθηκε λοιπόν ότι το Κ.Ε.Ρ.Ι.Ε. μπορεί να γίνει ένας φορέας στην Ελλάδα, που με τη συνεργασία και όχι ανταγωνιστικά των υπαρχόντων ίδιας φύσεως φορέων, γενικά θα συντονίζει, θα βοηθάει, θα υποστηρίζει και θα διεξάγει έρευνα σε θέματα της δράσης και ιστορίας του Ελληνισμού στη Ρωσία και Ουκρανία, στις λοιπές ρωσόφωνες χώρες και τα Βαλκάνια.
Οργανώθηκε κατά το 2004 και η νομική διαδικασία ολοκληρώθηκε με την έγκριση του Καταστατικού το 2005.

Οι στόχοι και οι σκοποί του ΚΕΡΙΕ είναι η έρευνα, μελέτη και ανάδειξη των κοινών στοιχείων της Ελληνικής και Ρωσικής Ιστορίας. Ουσιαστικά, το ΚΕΡΙΕ επιδιώκει να αναδείξει, τη δραστηριότητα του Ελληνισμού στη Ρωσία, τις ρωσόφωνες χώρες και τις χώρες των Βαλκανίων. Επί μέρους ιστορικές ενότητες ενδιαφέροντος του ΚΕΡΙΕ είναι η εθνολογία, οι παραδόσεις, η λαογραφία, η οικονομική, θρησκευτική, στρατιωτική και πολιτική ιστορία.

 Μιλήστε μας για τη θεματολογία του βιβλίου, περιγράφει τη θητεία του Καποδίστρια ως υπουργού Εξωτερικών;

Κατ’ αρχάς, για το συγγραφέα και τον τεράστιο επιστημονικό του όγκο διατυπώνει εύστοχα ο καθηγητής Β. Παναγιωτόπουλος στον Πρόλογο του:

«…Ο Γρηγόρης Άρς δεν είναι μόνο ένας δοκιμασμένος ιστορικός των

ελληνορωσικών σχέσεων στα χρόνια της οθωμανικής κυριαρχίας. Είναι

ο μελετητής της ζωής και της σταδιοδρομίας των Ελλήνων στις ρωσικές

χώρες, ο ιστορικός που κινήθηκε ερευνητικά στην απέραντη επικράτεια

των ρωσικών αρχείων και πλούτισε το έργο του με πρωτογενείς πληροφο.-

ρίες που ακόμη και στην τελευταία τους λεπτομέρεια αποτελούν πολύτι-

μες εισροές στην ελληνική ιστοριογραφία….»!

Ο Άρς δίνει στο βιβλίο του μια ευρεία περιγραφή των υπηρεσιών του Καποδίστρια στο Ρωσικό κράτος, παρουσιάζει τα Υπομνήματα προς τον τσάρο σχετικά με σημαντικά ζητήματα, όπως «Τα προβλήματα της ελληνικής κοινωνίας», τη διπλωματική δραστηριότητα του Καποδίστρια σχετικά με το Ιονικό Ζήτημα, παρουσιάζει  επίσης λεπτομέρειες για το «ελληνικό εθνικό διαφωτιστικό κίνημα στη Ρωσία», τη σχέση του με τη Φιλική Εταιρεία, και την έναρξη της Ελληνικής Επανάστασης.

-Τι νέα στοιχεία φέρνει στο φως;

Το βασικό στοιχείο στο βιβλίο είναι η ιστορική πληροφόρηση για σημαντικά ελληνικά ζητήματα της περιόδου, που βασίζεται σε έρευνα του συγγραφέα στα ρωσικά αρχεία, και η παρουσίαση πρωτογενών στοιχείων, που έρχονται για πρώτη φορά στη δυτική επιστημονική κοινότητα. Με τον τρόπο αυτό, δηλαδή με την έκδοση του βιβλίου στα ελληνικά, μετριάζεται η δυσκολία που υπάρχει μέχρι και σήμερα, αλλά σε μικρότερο βαθμό, στην πρόσβαση των επίσημων Κρατικών Αρχείων της Ρωσίας.

Στο έργο αυτό διαπιστώνονται από έγκυρο Ρώσο ιστορικό βασικά χαρακτηριστικά του Καποδίστρια, όπως το γεγονός ότι δεν είχε ποτέ διαγράψει την ελληνική του ταυτότητα. Τα περί της συμμετοχής του Καποδίστρια στο Συνέδριο της Βιέννης (1815) και η ίδρυση της «Εταιρείας των Φιλομούσων» αναδεικνύουν την δραστηριότητα του Καποδίστρια, που είχε έτσι πανευρωπαϊκή διάσταση. Αναδεικνύονται επίσης, όπως πάλι διατυπώνει ο καθηγητής Παναγιωτόπουλος «…τα πρόδρομα ιονικά πατριωτικά αισθήματα του Καποδίστρια…» και «…η σταθερή διαθεσιμότητα του, η ενασχόληση, η αναζήτηση λύσεων, …που δημιουργεί την αίσθηση του de facto ηγέτη της εθνότητας….  Κυκλοφορούσε ως φήμη και διακινούσε την ελπίδα και την προσδοκία του μεγάλου Αρχηγού-Ελευθερωτή….»!

Τέλος, διαπιστώνεται από τα γραφόμενα του Άρς και η Ελβετική του εμπειρία, που τεκμηριώνει ότι στάθηκε καθοριστική στην μετέπειτα ζωή του, αλλά και στις πολιτικές του αποφάσεις και επιλογές.

-Εφέτος είναι έτος  φιλίας Ελλάδας -Ρωσίας; Ετοιμάζετε εκδηλώσεις; 

Όπως προελέχθη, το 2016 εορτάζεται επίσημα από τη Ελλάδα και Ρωσία, ως «Έτος Φιλίας». Το ΚΕΡΙΕ, πέρα πάνω την πιο πάνω εκδήλωση, με τις επαφές του με το Υπουργείο Εξωτερικών, την Ρωσική πρεσβεία και άλλους φορείς προγραμματίζει κι άλλες εκδηλώσεις και συμμετοχές, που θα αναγγελθούν εγκαίρως στο επόμενο διάστημα.

 

 

Print Friendly, PDF & Email

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here