«Ξηρή καταιγίδα» η αιτία των πυρκαγιών στην Πορτογαλία-Ένα όχι σπάνιο φαινόμενο, που εμφανίζεται και στη χώρα μας

 

 

Του Βαγγέλη Μαρκουλή

 

Οι αλλεπάλληλοι κεραυνοί, συνεπεία ξηρής καταιγίδας, είναι η μοναδική αιτία της ασύλληπτης πυρκαγιάς στην Πορτογαλία! Με υψηλές θερμοκρασίες, της τάξης των 43-44 βαθμών Κελσίου, με ιδιαίτερα χαμηλή σχετική υγρασία, δημιουργήθηκαν ξηρές καταιγίδες  με αποτέλεσμα τη πρόκληση πυρκαγιών, που στοίχισαν τη ζωή σε τόσους ανθρώπους και τις ανυπολόγιστες ζημιές. Από το πρωί του Σαββάτου, χωρίς να έχει πέσει έστω και μία σταγόνα βροχής, ο ένας κεραυνός διαδεχόταν τον άλλο, ακόμα και σε μεγάλη απόσταση, με αποτέλεσμα να δημιουργηθούν τεράστια μέτωπα πυρκαγιών.

Δεν είναι και τόσο σπάνιο φαινόμενο η δημιουργία ξηρών καταιγίδων. Εκδηλώνονται σε κάποια περιοχή, όταν υπάρχει πολύ ξηρή ατμόσφαιρα, με σχετική υγρασία κάτω του 50%, στο αποκαλούμενο «ξηρό οριακό στρώμα», δηλαδή το στρώμα της τροπόσφαιρας σε ύψος έως 1.500 μέτρα από το έδαφος.

Στην Ελλάδα

Και στη χώρα μας πρόσφατα είχαμε «Ξηρή καταιγίδα”. Και συγκεκριμένα, στις 10 Σεπτεμβρίου του 2016, που προκάλεσε πυρκαγιές σε πολλά μέτωπα. Κατά τους Έλληνες Μετεωρολόγους, Θάσος, Εύβοια, Χαλκιδική, Αρκαδία αλλά και οι περιοχές του Παγασητικού και του  Αργολικού Κόλπου είναι τα πλέον επικίνδυνα μέρη της Ελλάδας για την εμφάνιση ξηρών και θερμικών καταιγίδων. Κύρια χαρακτηριστικά τους, είναι η απουσία βροχής και η πτώση κεραυνών. Και ευνόητο είναι πως είναι ιδιαίτερα επικίνδυνες για πρόκληση πυρκαγιών σε δάση, κυρίως σε συνθήκες καύσωνα και μετά από σχετικά μεγάλη περίοδο ξηρασίας.

Αυτό που συμβαίνει κάτω από αυτές τις συνθήκες, είναι κατά τις ημέρες ενός καύσωνα ο αέρας κοντά στην επιφάνεια του εδάφους θερμαίνεται, ανεβαίνει προς τα επάνω, αυξάνεται η σχετική του υγρασία και δημιουργεί άσπρα νέφη τα οποία μετά γίνονται μαύρα καθώς δημιουργείται η καταιγίδα. Όταν τα νέφη υγροποιηθούν, αρχίζει να πέφτει βροχή, η οποία στην πορεία προς το έδαφος, όμως, εξατμίζεται λόγω των υψηλών θερμοκρασιών του αέρα εξαιτίας του καύσωνα στα χαμηλότερα στρώματα. Οι κεραυνοί όμως φτάνουν ως το έδαφος όπου βρίσκουν ξηρά υλικά τα οποία αναφλέγονται εύκολα.

Αυτό που παίζει ιδιαίτερο ρόλο, είναι ότι οι κεραυνοί μπορούν να εμφανισθούν αρκετά μακριά σε ακτίνα πέντε με δέκα χιλιομέτρων εκεί όπου δεν βρέχει. Αυτό συμβαίνει επειδή ο ατμοσφαιρικός ηλεκτρισμός δεν αναπτύσσεται μόνο στο σημείο της βροχόπτωσης.

Στο συγκεκριμένο είδος καταιγίδας οφειλόταν και η μεγάλη πυρκαγιά του Μαινάλου τον Αύγουστο του 2000.

Print Friendly, PDF & Email

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here